تحلیل و مصورسازی تولیدات علمی نمایه شده حوزه گیاهان دارویی در پایگاه استنادی وب آو ساینس

هدف: در سال‌های اخیر، توجه به گیاهان دارویی افزایش یافته است. هدف این پژوهش، تحلیل تولیدات علمی در حوزه گیاهان دارویی بر اساس داده‌های پایگاه وب آو ساینس برای شناسایی کشورهای پیشرو، نویسندگان و موسسات کلیدی و نیز مصورسازی داده‌ها بود.مواد و روش‌ها: این مطالعه از نوع کاربردی بوده و با روش‌های علم‌سنجی روی 3567 رکورد علمی (1978 تا سپتامبر 2024) در پایگاه وب آو ساینس صورت گرفت. ابزارهای بیبلیومتریکس و بیب‌اکسل برای تجزیه‌وتحلیل و مصورسازی داده‌ها به کار گرفته شد.یافته‌ها: ایران با 3107 مقاله، بیشترین سهم از تولیدات علمی را داشته و در صدر قرار گرفت. نویسندگانی چون sharifi-rad j و rahimi r در رتبه‌های اول از نظر تعداد مقالات و استناد هستند. حوزه‌های فارماکولوژی و علوم گیاهی بیشترین مقالات را به خود اختصاص داده‌اند و کلیدواژه‌هایی نظیر گیاهان دارویی، اسانس و طب سنتی بیشترین فراوانی را دارند. در سال‌های اخیر، تمرکز پژوهش‌ها بر خواص آنتی‌اکسیدانی، تنش اکسیداتیو و ترکیبات فعال زیستی گیاهان دارویی بوده است.نتیجه‌گیری: نتایج نشان می‌دهد گیاهان دارویی نقش مهمی در توسعه داروهای جدید دارند و بسیاری از مطالعات، تاثیر آنها را بر مقابله با بیماری‌های مزمن بررسی کرده‌اند. ایران با تکیه بر منابع طبیعی غنی و سرمایه‌گذاری پژوهشی گسترده، جایگاه برجسته‌ای در این حوزه دارد. پیشنهاد می‌شود تحقیقات چند رشته‌ای در زمینه تنوع ژنتیکی گیاهان دارویی ادامه یابد و همکاری‌های بین‌المللی برای گسترش دانش و فناوری مرتبط تقویت شود.

analysis and visualization of indexed scientific publications on medicinal plants in the web of science database

objective: in recent years، there has been significant interest in medicinal plants. this study aimed to analyze the scientific output in the field of medicinal plants using web of science data to identify leading countries، key authors، prominent institutions، and to visualize the data.materials and methods: this applied research employed scientometric techniques on 3،567 scientific records (from 1978 to september 2024) in the web of science database. bibliometric and bibexcel tools were used for data analysis and visualization.results: iran، with 3،107 articles، holds the highest share of scientific production in this field. authors such as sharifi-rad j and rahimi r rank at the top in terms of publication volume and citations. pharmacology and plant sciences encompass the highest number of articles، while keywords such as medicinal plants، essential oils، and traditional medicine are most frequently observed. recent research has focused on antioxidant properties، oxidative stress، and bioactive compounds in medicinal plants.conclusion: findings suggest that medicinal plants play a significant role in the development of new drugs، with many studies exploring their effects on combating chronic diseases. iran، leveraging abundant natural resources and substantial research investments، occupies a prominent position in this domain. it is recommended to pursue multidisciplinary studies on the genetic diversity of medicinal plants and to strengthen international collaborations for the advancement of related knowledge and technology