ارزیابی دقت مدل گیاهی aquacrop7.1 و بررسی اثر تغییر تاریخ کشت بر عملکرد گندم دیم در اقلیم‌های متفاوت ایران

هدف: هدف از این پژوهش، دستیابی به دقت مناسب مدل aquacrop7 در پیش‌بینی عملکرد محصول گندم دیم و همچنین تاثیر تاریخ کشت بر عملکرد محصول در مناطق مختلف اقلیمی (گرگان، مشهد، شیراز، اهواز، کرمانشاه و ارومیه) می‌باشد.مواد و روش‌ها: ابتدا اطلاعات اقلیمی روزانه برای دوره آماری (2020-1991) از ایستگاه‌های سینوپتیک سازمان هواشناسی کشور اخذ شد. داده‌های عملکرد محصول نیز از سازمان جهاد کشاورزی و تاریخ‌های کشت مرسوم از اطلاعات منطقه‌ای تهیه شد. سپس اطلاعات مورد نیاز در مدل aquacrop لحاظ گردید و پس از واسنجی و ارزیابی دقت مدل براساس تاریخ کشت مرسوم، عملکرد محصول تحت تاریخ کشت زودهنگام و دیرهنگام نیز بدست آمد و با عملکرد تحت تاریخ کشت مرسوم مقایسه شد.نتایج: نتایج شبیه‌سازی عملکرد گندم دیم حاکی از دقت قابل قبول مدل (با مقادیر زیاد r2 و مقادیر کم nrmse) در مدل‌سازی عملکرد محصول بود. همچنین عملکرد محصول مدل در شهرهای نامبرده به‌ترتیب از 2.52، 1.09، 1.28، 0.83، 1.53 و 1.29 تن بر هکتار در تاریخ کشت مرسوم به 2.721، 1.349، 1.45، 1.217، 1.742 و 1.683 تن بر هکتار در تاریخ کشت زودهنگام رسید. لذا براساس تاریخ‌های کشت، بالاترین عملکرد محصول مربوط به تاریخ کشت زودهنگام بود.نتیجه‌گیری: مدل aquacrop7 به‌عنوان ابزاری موثر برای مدیریت آب و برنامه‌ریزی کاشت گندم دیم و تعیین زمان بهینه کاشت در مناطق مطالعاتی می‌باشد.

evaluating the accuracy of aquacrop 7.1 crop model and investigating the effect of changing the planting date on the performance of rainfed wheat in different climates of iran

objective: the aim of this research is to achieve the appropriate accuracy of the aquacrop7 model in predicting the yield of rainfed wheat and also the effect of planting date on crop yield in different climatic regions (gorgan, mashhad, shiraz, ahvaz, kermanshah and urmia).methods: first, daily climate information for the statistical period (1991-2020) was obtained from the synoptic stations of the national meteorological organization. crop yield data were also obtained from the agricultural jihad organization and conventional planting dates from regional information. then the required information was included in the aquacrop model and after recalibration and evaluation of the accuracy of the model based on the conventional planting date, the yield of the crop under early and late planting date was also obtained and compared with the yield under the conventional planting date.results: the results of rainfed wheat yield simulation indicated the acceptable accuracy of the model (with high r2 values and low nrmse values) in crop yield modeling. also, the yield of the model crop in the mentioned cities was from 2.52, 1.09, 1.28, 0.83, 1.53 and 1.29 tons per hectare in the date of conventional cultivation to 2.721, 1.349, 1.45, 1.217, 1.742 and 1.683 tons per hectare in the early planting date. therefore, based on the planting dates, the highest yield was related to the early planting date.conclusions: aquacrop7 model is an effective tool for water management and planning of rainfed wheat planting and determining the optimal planting time in the study areas.