بررسی و تحلیل زمینۀ اجتماعی تعامل زبان و شعر فارسی و ترکی بر اساس آرای بوردیو

مقالۀ حاضر در نظر دارد با استفاده از دیدگاه بازار زبان‎شناختی بوردیو به مطالعۀ زمینه‎های اجتماعی تاثیر شعر و زبان فارسی بر زبان و شعر ترکی بپردازد و همچنین تاثیرپذیری ادبی و فرهنگی زبان فارسی از زبان ترکی در دوران انقلاب مشروطه را مورد بررسی قرار دهد. بوردیو، زبان را مانند کالایی می‎داند که در بازار معامله می‎شود و خریدوفروش آن بیشتر تابع منطق بازار است. هنگامی که زبانی در بازار مسلط می‎شود، قیمت شیوه‎های دیگر بیان، براساس آن تعیین می‎شود و گروه‎هایی که چنین زبانی را به زبان خود تبدیل می‎کنند، به‎طور مشروعی بر ابزارهای فهم سلطه می‎یابند. این بازار زبان‎شناختی است که گفتارهای برخی از افراد و گروه‎ها را در صدر می‎نشاند و گفتارهای برخی دیگر را محدود و حتی طرد می‎کند. زبان فارسی سده‎ها بر میدان یا بازار شعر و ادبیات مسلط بود و در دربار، حلقه‎های تصوف و عرفان رواج داشت. شعر کلاسیک ترکی نیز تحت تاثیر شعر عروضی فارسی تکوین یافته و به حوزۀ دربار و عرفان و تصوف راه پیدا کرد. به‎واسطۀ شعر عروضی فارسی، لغات بسیاری به شعر کلاسیک ترکی، و سپس تعدادی از این لغات در زبان مردم نیز داخل شد. باوجوداین، زبان و شعر فارسی در ادبیات شفاهی ترکی چندان نفوذی نداشت. از اوایل قرن بیستم موضوعات اجتماعی و زبان محاوره وارد شعر ادبی ترکی گردید و شکل و مضمون شعرها ساده شد و ادبیات فارسی نیز از این شیوه متاثر شد و در نتیجه جریان تاثیر و تاثّر ادبی و فرهنگی از ترکی به سوی فارسی تغییر یافت.

investigating the social context of interaction between persian and turkish language and poetry, based on bourdieu’s perspectives

the present article aims to study the social contexts of the influence of persian poetry and language on turkish language and poetry by using bourdieu’s linguistic market theory, and to examine the literary and cultural influence of turkish language on persian during the constitutional revolution. bourdieu considers language as a commodity which is traded based on the market logics. when a language dominates the market, it becomes the norm by which the price of other discourses is determined and the groups that make such a language their own language, legitimately dominate the means of understanding. the linguistic market places the speech of some people and groups at the top and limits and even rejects the speech of others. persian language was dominant in the poetry and literature field and market for centuries, and was popular in the court, and circles of sufism, and mysticism. classical turkish poetry was also developed under the influence of persian prosodic poetry and found its way into the field of court, sufism, and mysticism. through persian prosodic poetry, many words entered turkish classical poetry, and then some of these words entered the language of the people. however, persian language and poetry did not have much influence on the turkish oral literature. from the early 20th century, social issues and colloquial language entered turkish literary poetry, and the form and content of the poems became simple, persian literature was also affected by this method, and as a result, the flow of literary and cultural influences reversed.