نقد و تحلیل رویکرد آیرونیک به حماسه در رمان ‌نویسی معاصر با تکیه بر رمان«قصه تهمینه»

آیرونی یکی از روش‌های بیان غیر مستقیم معناست. کلام آیرونیک بهترین ابزار برای فروپاشی هژمونی گفتمان ‌های غالب و کلان روایت‌ ها و برجسته ‌سازی روایات مغفول مانده یا در حاشیه است. امروزه این رویکرد به سبب ماهیت جهان پسامدرن، در برخی جریان‌های داستان‌ نویسی آشکارتر به نظر می‌رسد. نفوذ چنین اندیشه‌های نوظهور در فرهنگ شرقی ازجمله ایران جدای از رونق در فضای سیاسی و فرهنگی، در عرصه رمان‌ نویسی نیز مشهود است و برای ردیابی و بازاندیشی چنین جریانی شاید آثار محمد محمدعلی به سبب پیشگامی اش بهترین نمونه باشد. این جستار به شیوه توصیفی تحلیلی مبتنی بر رویکردهای نقد فمنیستی با تکیه بر رمان «قصه تهمینه» به این نتیجه رسیده است که محمد محمدعلی با نگرشی آیرونیک، ساختارشکنانه و رویکرد روشنفکرمآبانه و تاسی از سبک و مکتب پسامدرنیستی می‌کوشد با ارائه تفسیر زنانه؛ اما مضحک و آیرونیک از حماسه رستم و سهراب و کهن‌الگوی پسرکشی به بازتعریف و بازروایی آن روایت حماسی و واسازی تقابل دوگانه مرد/زن در جامعه ایرانی بپردازد. این رمان بازنمایی نقش مغفول مانده زنان در حماسه را با تحقیر و بازتاب سیمای مضحکی از پهلوان پنبگی پروتوتایپ قهرمان مرد (رستم) بازنویسی کرده است تا با شکست بت‌واره‌های ذهنی جامعه مردسالار ایرانی، از مرگ قهرمان مرد در دوره معاصر و شکل‌گیری جریان انتقادی به حماسه رمزگشایی کند. با آنکه بنیان آیرونیک رمان بر آیرونی ساختاری استوار گشته؛ اما وی برای این منظور بیشتر از آیرونی کلامی و تلفیق آن با گونه‌های آیرونی دیگر چون آیرونی خوداتهامی، آیرونی موقعیت و آیرونی تقدیر استفاده کرده است.

criticism and analysis of the ironic approach to the epic in contemporary novel writing based on the novel the story of tahmina

irony is one of the methods of indirect expression of meaning. in a general view, the extent of irony can be related to all types of humor and sarcastic words. irony is not necessarily funny and sometimes it can be considered equivalent to irony and sarcastic words. ironic speech is the best tool for defeating and collapsing the hegemony of dominant discourses and grand narratives and highlighting neglected or marginal narratives. today, due to the nature of the postmodern world, this approach seems more obvious in some currents of story writing. mythological and epic novels are one of these discursive areas to consider for rereading the ironic and sometimes ridiculous approach.(burlesque) to mega narratives because patriarchal narrative is dominant. undoubtedly rereading and rethinking in the world of the novel represents and exposes the concerns, beliefs and tastes of today's man more than any other artistic media, and exposes his intellectual and cultural developments to criticism . this way of criticizing the dominant narratives inherited from the past ages is a reflection of the fundamental and shaky changes of the new era in the west, which, despite the stunning material progress, has made human beings protesting their current and existential reality and alone, fearful and defeated. the influence of such emerging ideas in the eastern culture, including iran, apart from the prosperity in the political and cultural environment, is also evident in the field of novel writing, and for tracing and rethinking such a current, the works of muhammad ali may be the best example due to his pioneering. therefore, this essay, in a descriptive analytical manner based on feminist criticism approaches, based on the novel the story of tahmina, has come to the conclusion that muhammad ali, with an ironic, deconstructive attitude and an intellectual approach, tries to draw from the postmodernist style and school by presenting a feminine interpretation; but the funny and ironic of rostam and sohrab's saga and the old story of boyhood will redefine and revise that epic narrative and deconstruct the dual opposition of man/woman in iranian society. this novel has rewritten the representation of the neglected role of women in the epic by humiliating and reflecting a ridiculous image of the prototypical cotton warrior (rostam) in order to defeat the mental barriers of the patriarchal iranian society, to discuss the death of the male hero in the contemporary era and the formation of a critical current towards the epic. decode although the novel's ironic foundation is based on structural irony; but for this purpose, he has used verbal irony and combining it with other types of irony such as self accusation irony, irony of situation and irony of fate.