بررسی تطبیقی متلاحمه و نافذه در حقوق کیفری ایران و فقه امامیه

متلاحمه و نافذه جراحاتی هستند که در فقه جزای اسلام وضع شده‌اند. بر اساس نظر مشهور فقها، متلاحمه از قسم شجاج بوده و مقدار زیادی در گوشت فرو می‌رود، اما به سمحاق نمی‌رسد. لکن نافذه را جراحتی دانسته‌اند که در اثر ورود نیزه یا خنجر در اطراف بدن (دست و پا) به وجود می‌آید و از قسم شجاج محسوب نمی‌شود. اما در مقابل، فقهایی هستند که نظر متفاوتی دارند و معتقدند نافذه آن است که نسبت به باضعه نفوذ عمیق‌تری دارد و متلاحمه نامیده می‌شود. متلاحمه و نافذه به ترتیب در مواد 709 و 713 ق.م.ا مورد توجه مقنن قرار گرفته‌اند که در مواد مذکور به تعریف و احکام آن‌ها پرداخته شده است. هدف این پژوهش آن است که این دو جراحت را مورد تحلیل و بررسی قرار دهد تا به این نتیجه برسد که آیا امکان دارد متلاحمه و نافذه را جراحت یکسانی دانست یا خیر؟ یافته‌ها نشان می‌دهد که متلاحمه و نافذه در بسیاری از احکام با یکدیگر تناقض دارند و نتیجه آن است که با توجه به اختلافات موجود امکان یکی دانستن این جراحات بعید به نظر می‌رسد. پژوهش حاضر بر اساس روش توصیفی-تحلیلی درصدد آن است که با دلایل متقن به تقویت نفی همانندی جراحات مذکور بپردازد.

comparative investigation of mutalahemeh and nafezeh in iranian criminal law and islamic juriprudence

mutalahemeh and nafezeh are wounds that are enacted in islamic criminal jurisprudence. according to the famous opinion of jurists, mutalahemeh is a category of shejaj and penetrates deeply into the flesh but does not reach the periosteum. however, nafezeh is considered a wound caused by the penetration of a spear or dagger into around the body (arms and legs) and is not classified as shejaj. but, in contrast, there are jurists with differing views who believe that nafezeh is a wound that penetrates more deeply than baze’h, and thus, it is called mutalahemeh. mutalahemeh and nafezeh are addressed in articles 709 and 713 of the islamic penal code by the legislator, where their definitions and rulings are discussed. the aim of this research is to analyze and examine these two types of wound, so that to conclude whether it is possible to consider mutalahemeh and nafezeh as the same type of wound. the findings indicate that mutalahemeh and nafezeh contradict each other in many rulings, leading to the conclusion that, given the existing differences, it seems unlikely to regard these wounds as identical. this study, with a descriptive-analytical method, seeks to provide solid evidence against the similarity of the aforementioned wounds.