تعیین و اولویت‌بندی خدمات کتابخانه‌های عمومی در بحران

هدف: هدف پژوهش شناسایی خدمات کتابخانه‌های عمومی در بلایا و تعیین میزان اهمیت ارائه آن‌ها در پیش، حین و پس از بلایا است.روش‌شناسی‌: پژوهش از لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش اجرا توصیفی - پیمایشی است. برای شناسایی خدمات کتابخانه‌های عمومی در بلایا از روش دلفی فازی با بهره‌گیری از نظرات 62 کتابدار کتابخانه‌های عمومی استفاده شد. خدمات شناسایی شده با استفاده از روش بی.دبلیو.ام از دیدگاه صاحب نظران خدمات کتابخانه‌های عمومی اولویت‌بندی و میزان اهمیت بکارگیری آن‌ها در کتابخانه‌های عمومی کشور در مواجه با بلایا مشخص شد. یافته‌ها: طراحی الگوی خدمات کتابخانه‌های عمومی در بلایا در ایران متشکل از 33 خدمت در سه بخش پیش از بلایا (14 خدمت)، حین بلایا (12 خدمت) و بعد از بلایا (7 خدمت) استنتایج: پُراهمیت‌ترین، به خدمات حین بلایا اختصاص یافت و خدمات پیش و پس از بلایا به ترتیب در اولویت‌های بعدی جای گرفتند. از بین 33 خدمت شناسایی شده، سه خدمت ارائه شده در زمینه اجرایی حین بلا، اجرای طرح کتابخانه سیار سفیر سلامت؛ تشکیل کمپین داوطلبانه و خودجوش بین کتابداران جهت کمک‌رسانی؛ تشکیل کارگروه تخصصی برآورد سریع نیازهای کتابخانه بلادیده در ابتدا بلا؛ به ترتیب رتبه اول تا سوم را کسب کردند.اصالت و ارزش: . پژوهش حاضر کوشید با استناد به پیشینه‌های علمی، دیدگاه کتابداران کتابخانه‌های عمومی و صاحب نظران رشته، به طراحی الگوی خدمات قابل ارائه توسط کتابخانه‌های عمومی در بلایا بومی سازی شده و قابل کاربرد در ایران ارائه کند.

determination and prioritization of public library services in disasters

purpose: this study aims to identify and prioritize the services provided by public libraries during disasters, focusing on their roles before, during, and after such events.methodology: the research, applied in purpose and descriptive-survey in method, utilized the fuzzy delphi technique and the best worst method (bwm) to analyze the opinions of 62 public library librarians and 11 library science experts in iran.findings: the resulting model outlines 33 services categorized into pre-disaster (14 services), during-disaster (12 services), and post-disaster (7 services). services during disasters were deemed the most critical, followed by pre-disaster and post-disaster services. key services include implementing mobile health ambassador libraries, forming voluntary campaigns among librarians, and establishing specialized groups to assess immediate library needs.conclusion: public libraries hold a vital role in disaster response and recovery due to their mission of equal access and community support. this study proposes a localized, actionable model of library services to enhance disaster management in iran.value: by addressing the unique needs of communities during crises, public libraries can significantly contribute to disaster preparedness and recovery, reinforcing their role as safe havens and resource hubs.