قدرت هنجاری و جهت‌گیری اقتصادی اتحادیه‌ اروپا در ابتکار مشارکت شرقی (مطالعه‌ موردی: مولداوی و بلاروس)

به‌دنبال موج گسترش اتحادیه‌ اروپا به ده کشور اروپای شرقی در سال 2004م، بحث‌های جدی در خصوص خطر گسترش بیشتر مطرح شد. سیاست همسایگی اروپا، راه‌حلی برای گسترش بیشتر بدون الحاق رسمی بود. در 2009م، اتحادیه‌ اروپا و شش شریک شرقی آن (ارمنستان، آذربایجان، گرجستان، مولداوی، اوکراین و بلاروس) ابتکار مشارکت شرقی را براساس تعهد به ارزش‌های بنیادین، اقتصاد بازار، توسعه‌ پایدار و حکمرانی خوب آغاز کردند. همان‌گونه که در متن سیاست همسایگی و ابتکار مشارکت شرقی به‌خوبی دیده می‌شود، اتحادیه‌ اروپا بر رویه‌ها و هنجارهای مبتنی‌بر ارزش‌های اروپایی تاکید زیادی دارد و تلاش می‌کند تا روابط خارجی خود را مبتنی‌بر این هنجارها تعریف کند. در مقاله‌ حاضر، پاسخ به این پرسش دنبال شده است که قدرت هنجاری اتحادیه‌ اروپا چگونه بر بُعد اقتصادی سیاست خارجی آن در ابتکار مشارکت شرقی، با تاکید بر بلاروس و مولداوی تاثیر گذاشته است؟ شاید بتوان در پاسخ این فرضیه را طرح کرد که تاکید اتحادیه‌ اروپا بر هنجارهای دموکراسی، احترام به حقوق بشر و حاکمیت قانون، سازوکار مشروط‌بودن در بعد اقتصادی سیاست خارجی اتحادیه‌ اروپا را فعال کرده است. بررسی دو مورد مطالعه در این مقاله، یعنی بلاروس و مولداوی، و روابط تجاری و اقتصادی آن‌ها با اتحادیه‌ اروپا به‌خوبی نشان‌دهنده‌ استفاده از سازوکار مشروط‌بودن اتحادیه‌ اروپاست. برای آزمون این فرضیه از نظریه‌ اروپایی‌شدن شیملفنینگ و روش ردیابی فرایند بهره برده شده است.

normative power and economic orientation of eu foreign policy in eastern partnership initiative (case study: moldova and belarus)

following the expansion of the european union to ten eastern european countries in 2004, serious discussions were raised regarding the risk of further expansion. the european neighborhood policy was a solution to further expansion without formal annexation. in 2009, the european union and its six eastern partners (armenia, azerbaijan, georgia, moldova, ukraine and belarus) launched the eastern partnership initiative based on a commitment to fundamental values, market economy, sustainable development and good governance. as can be clearly seen in the text of the neighborhood policy and the eastern partnership initiative, the european union places great emphasis on the procedures and norms based on european values and tries to define its foreign relations based on these norms. the current article seeks to answer the question, how has the normative power of the european union affected the economic dimension of its foreign policy in the eastern partnership initiative, with an emphasis on belarus and moldova? in response, it may be possible to hypothesize that the european union’s emphasis on the norms of democracy, respect for human rights and the rule of law has activated the conditionality mechanism in the economic dimension of the european union’s foreign policy. examining the two case studies of this article, namely belarus and moldova, and their commercial and economic relations with the european union, clearly indicate the use of the european union’s conditionality mechanism. to test this hypothesis, schimmelfning’s theory of europeanization and process tracing method has been used.