برآورد شاخص نااطمینانی بیماری کووید-19 و تاثیر آن بر عملکرد سهام شرکت‌های فعال حوزه دارویی بورس اوراق بهادار تهران

پژوهش حاضر دارای دو هدف اصلی انجام شده است: برآورد شاخص نااطمینانی بیماری کووید-19 و بررسی تاثیر این شاخص بر سهام شرکت‌های دارویی بورس اوراق بهادار تهران طی دوره آوریل 2020 تا جولای 2023. برای دستیابی به این اهداف، ابتدا شاخص نااطمینانی کووید-19 با استفاده از مدل گارچ و داده‌های روزانه تعداد مبتلایان، مرگ‌ومیر و دوزهای واکسن برآورد شده است. همچنین، تاثیر این شاخص بر بازار سهام با مدل خودرگرسیون برداری ساختاری (svar) تحلیل شده است. نتایج نشان می‌دهد که در مواجهه با نااطمینانی کووید-19، شاخص سهام دارویی ابتدا رشد کرده اما در بلندمدت کاهش می‌یابد. همچنین، شوک‌های نفتی و بیت‌کوین اثر منفی بر شاخص داشته‌اند، در حالی که واکنش به شوک طلا ابتدا منفی و سپس مثبت بوده است. شوک نرخ ارز در کوتاه‌مدت منفی اما در بلندمدت مثبت ارزیابی می‌شود. تحلیل واریانس نشان می‌دهد که شوک نااطمینانی کووید-19 بیش از 32٪ از تغییرات شاخص را در دوره دهم توضیح می‌دهد. علاوه بر این، نرخ ارز در بلندمدت نقش قابل‌توجهی داشته، در حالی که تاثیر شوک‌های نفت، طلا و بیت‌کوین نسبتاً کمتر بوده است. یافته‌ها بر اهمیت بررسی عوامل اقتصادی مکمل در تحلیل نوسانات بازار سهام تاکید دارند.

measuring covid-19 uncertainty index and its impact on the performance of pharmaceutical companies in the tehran stock exchange

this research has two main objectives: estimating the covid-19 uncertainty index and examining its impact on the stock prices of pharmaceutical companies listed on the tehran stock exchange during april 2020 to july 2023. the covid-19 uncertainty index was first estimated using the garch model and daily data on the number of infections, deaths, and vaccine doses. additionally, the impact of this index on the stock market was analyzed using the structural vector autoregression model. the results show in the face of covid-19 uncertainty, the pharmaceutical stock index initially rises but decreases in the long term. furthermore, oil and bitcoin shocks have had a negative effect on the index, while the reaction to gold shocks was initially negative and then positive. the exchange rate shock is considered negative in the short term but positive in the long term. variance analysis indicates that the covid-19 uncertainty explains more than 32% of the changes in the index during the tenth period. additionally, the exchange rate has played a significant role in the long term, while the effects of oil, gold, and bitcoin shocks have been relatively smaller. the findings emphasize the importance of considering complementary economic factors in analyzing stock market fluctuations.