واکاوی ظرفیت‌سازی فردی دانش کارآفرینی در بین کارآفرینان خرد کشاورز و عوامل زمینه ای موثر بر آن (مطالعه موردی: شهرستان مشهد)

پیشینه و هدف: تجربیات دهه های گذشته نشان می دهد توسعه کارآفرینی کشاورزی صرفاً با تزریق سرمایه و فناوری محقق نشده و عوامل بسیار مهم‌تری ازجمله ظرفیت‌سازی دانش در این زمینه ایفای نقش می کند. ظرفیت‌سازی دانش از طریق توانمندی در خلق و کسب دانش، شبکه سازی و مدیریت کسب‌وکار، سبب شناسایی فرصت ها و اقدامات نوآورانه در فرد می شود. در پژوهش حاضر ظرفیت‌سازی فردی دانش کارآفرینی در بین کارآفرینان خرد کشاورز مورد توجه است. منظور از کارآفرینان خرد، شاغلین کسب‌وکارهای بسیار کوچک هستند که طیفی از کارکنان کمتر از پنج نفر را شامل می‌شوند. با توجه به نقش انسان به عنوان عامل تحرک سایر منابع در کارآفرینی، موضوع ظرفیت‌سازی دانش فردی کارآفرینان خرد کشاورز، نیازمند توجه ویژه ای است.روش‌ها: روش تحقیق توصیفی تحلیلی است. در این مطالعه 55 روستای دارای کارآفرین خرد کشاورز در شهرستان مشهد شناسایی و کلیه کارآفرینان خرد به تعداد 90 نفر در این روستاها مورد بررسی قرار گرفت. در این مطالعه ظرفیت سازی دانش فردی کارآفرینی در کسب وکارهای خرد کشاورزی در سه بعد شبکه سازی با 5 شاخص، دانش سازی با 8 شاخص، مدیریت کسب‌وکار با 5 شاخص در طیف لیکرت کمی شد. آلفای کرونباخ 0.83 بیانگر پایایی مطلوب ابزار پژوهش است. عوامل زمینه‌ای تاثیرگذار بر ظرفیت‌سازی دانش فردی کارآفرینی در زمینه کشاورزی به کمک متغیرهای: سن، جنسیت، تاهل، محل تولد، سطح تحصیلات، رشته تحصیلی و سابقه فعالیت کشاورزی بوده است که در مقیاس‌های اندازه‌گیری اسمی، ترتیبی و نسبی فاصله‌ای از پاسخگویان سوال شد.یافته‌ها: در بین کارآفرینان خرد میانگین شبکه سازی با 2.91، دانش سازی با 2.96 پایین و میانگین مدیریت و رهبری با 3.03 در طیف لیکرت متوسط ارزیابی شده است. درمجموع ظرفیت سازی فردی دانش کارآفرینی در بین کارآفرینان خرد کشاورز با میانگین 2.97 در سطح مطلوبی قرار ندارد. مطابق آزمون همبستگی با افزایش مولفه‌های ظرفیت‌سازی دانش کارآفرینی شاهد افزایش معنادار درآمد و افزایش رضایت از فعالیت کارآفرینانه هستیم. همچنین با افزایش سابقه فعالیت کشاورزی، ظرفیت سازی دانش کارآفرینی افزایش می‌یابد. در واقع رضایت از کسب‌وکار بیشترین همبستگی را با مولفه‌های ظرفیت‌سازی فردی و شبکه‌سازی دارد. همچنین درآمد کارآفرینان خرد کشاورز تحت تاثیر مدیریت و دانش‌سازی است. نیز سن و سال‌های تحصیل در بیشتر موارد رابطه ضعیف یا غیرمعناداری با ظرفیت‌سازی دانش کارآفرینی و مولفه‌های آن دارند.نتیجه‌گیری: با توجه به تاثیر مستقیم ظرفیت‌سازی دانش فردی بر افزایش درآمد و رضایت از کسب‌وکار، پیشنهاد می‌شود برنامه‌های آموزشی و توانمندسازی کارآفرینان خرد کشاورز با تمرکز بر توسعه مهارت‌های شبکه‌سازی، دانش‌سازی و مدیریت کسب‌وکار طراحی و اجرا شود تا زمینه ارتقاء عملکرد اقتصادی و پایداری فعالیت‌های کارآفرینانه در بخش کشاورزی فراهم گردد. ضروری است سیاست‌گذاران و نهادهای متولی توسعه روستایی و کشاورزی، برنامه‌های آموزشی هدفمند و مداخلات توانمندساز را با تمرکز بر ارتقاء مهارت‌های شبکه‌سازی، دانش‌سازی و مدیریت کسب‌وکار طراحی و اجرا نمایند. این اقدام می‌تواند زمینه‌ساز بهبود عملکرد اقتصادی، پایداری فعالیت‌های کارآفرینانه و بهره‌برداری موثرتر از ظرفیت‌های انسانی در بخش کشاورزی باشد.

analysis of individual capacity building of entrepreneurial knowledge among farmer micro entrepreneurs and underlying factors affecting it (case study: mashhad county)

background and purpose: experiences of the past few decades show that the development of agricultural entrepreneurship is not achieved solely by injecting capital and technology; much more important factors, including knowledge capacity building, play a significant role in this field. knowledge capacity building, encompassing the ability to create and acquire knowledge, networking, and business management, enables individuals to identify opportunities and take innovative actions. in the present study, individual capacity building of entrepreneurial knowledge among agricultural microentrepreneurs is of interest. microentrepreneurs are those employed in very small businesses that typically have fewer than five employees. considering the role of humans as a factor in the mobility of other resources in entrepreneurship, the issue of individual knowledge capacity building of agricultural microentrepreneurs requires special attention.methodology: the research method is descriptive-analytic. in this study, 55 villages with agricultural microentrepreneurs were identified in mashhad city, and all 90 microentrepreneurs in these villages were examined. in this study, the capacity building of individual entrepreneurial knowledge in agricultural micro-businesses was quantified across three dimensions: networking (with 5 indicators), knowledge building (with 8 indicators), and business management (with 5 indicators), all measured on a likert scale. cronbach's alpha of 0.83 indicates the desired reliability of the research tool. the background factors affecting the capacity building of individual entrepreneurial knowledge in the field of agriculture were identified using the following variables: age, gender, marital status, place of birth, level of education, field of study, and agricultural activity history, which were measured on nominal, ordinal, and relative scales.findings and discussion: among micro-entrepreneurs, the average ratings for networking, knowledge building, and management and leadership were 2.91, 2.96, and 3.03, respectively, on a likert scale. overall, the capacity building of individual entrepreneurial knowledge among agricultural micro-entrepreneurs is not at a desirable level, with an average of 2.97. according to the correlation test, as the components of capacity building for entrepreneurial knowledge increase, we observe a significant rise in income and increased satisfaction with entrepreneurial activity. additionally, with increasing experience in agricultural activities, the capacity for entrepreneurial knowledge building also increases. in fact, business satisfaction has the highest correlation with the components of individual capacity building and networking. additionally, the income of small-scale agricultural entrepreneurs is influenced by management and knowledge development. additionally, age and years of education, in most cases, have a weak or insignificant relationship with the orientation of entrepreneurial knowledge building and its components.conclusion: considering the direct effect of individual knowledge capacity building on increasing income and business satisfaction, it is suggested that educational and empowerment programs for small-scale agricultural entrepreneurs be designed and implemented with a focus on developing networking, knowledge building, and business management skills in order to provide the basis for improving economic performance and sustainability of entrepreneurial activities in the agricultural sector. it is essential that policymakers and institutions responsible for rural and agricultural development design and implement targeted educational programs and empowering interventions with a focus on improving networking, knowledge building, and business management skills. this measure can pave the way for improved economic performance, sustainability of entrepreneurial activities, and more effective utilization of human capacities in the agricultural sector.