تحلیلی بر طراحی آتریوم‌ها در جهت افزایش بهره‌وری انرژی در اقلیم‌های مختلف ایران

در حوزه معماری پایدار، یکی از رایج‌ترین تکنیک‌های کاهش مصرف انرژی و ارتقای پایداری، آتریوم ها هستند. آتریوم ها می‌توانند به‌طور قابل‌توجهی بر ابعاد مختلف پایداری از جمله ارتقای عملکرد انرژی یک ساختمان، افزایش تعاملات اجتماعی و بهبود بعد اقتصادی تاثیر بگذارند. علاوه بر ویژگی‌های مثبت آتریوم ها، در صورت عدم طراحی صحیح، می‌توانند مشکلات فراوانی نظیر هدررفت انرژی، اتلاف حرارت، افزایش بار حرارتی یا سرمایشی و ... را به وجود آورند. با توجه به رفتارهای متفاوت آتریوم در اقلیم‌های مختلف در ایران، این مطالعه مطابق با سیستم اقلیم بندی کوپن، با مرور منابع و با روش کیفی به دنبال استخراج مهم‌ترین شاخص‌های طراحی آتریوم بوده است. به دلیل گسترده بودن راهبردها مطابق با شاخص‌های طراحی آتریوم در اقلیم‌های مختلف، بعد از بررسی مبانی نظری، از طریق مصاحبه با خبرگان در حوزه معماری، طراحی پایدار و انرژی، داده‌ها جمع‌آوری و تحلیل محتوای کیفی،‌ شده اند. یافته های پژوهش نشان‌دهنده اقلیم های خشک،‌ معتدل و قاره ای به‌عنوان اقلیم‌های غالب در ایران بوده و هشت شاخص نوع شیشه، نوع اتریوم، ارتفاع، جهت، اندازه و شکل، شکل سقف، هندسه و وضعیت دیواره‌های اتریوم به عنوان مهم‌ترین شاخص‌های طراحی آن  استخراج ‌شده‌اند. در نهایت با ارائه ماتریس‌های دوبعدی، برای هر شاخص و در هر اقلیم به ارائه راهکارهای طراحی جهت کاهش اثرات منفی احتمالی آتریوم پرداخته است.  با ارائه راهکارهای طراحی، نشان داده‌ شد که برای طراحی یک آتریوم در اقلیم مشخص باید شاخص‌های مختلف به‌صورت هم‌زمان، چندبعدی و یکپارچه متناسب با زمینه، در نظر گرفته شوند.

analysis of design of atriums to increase energy efficiency in different climates of iran

in the field of sustainable architecture, one of the most common techniques for reducing energy consumption and promoting sustainability that is known in the world is atriums. in addition to the positive features of atriums, if they are not designed correctly, they can cause many problems such as energy wastage, heat loss, increase in thermal or cooling load, etc. considering the different behaviors of the atrium in different climates in iran, this study sought to extract the most important atrium design indicators by reviewing sources and using a qualitative method, according to the köppen climate classification .due to the wide range of strategies in accordance with atrium design indicators in different climates, in addition to examining the theoretical foundations, through interviews with experts in the field of architecture, sustainable design and energy, data has been collected and analyzed through qualitative content analysis. the findings of the research show dry, temperate and continental climates as the dominant climates in iran, and eight indicators of glass type, atrium type, atrium height, atrium direction, atrium size and shape, atrium roof shape, atrium geometry, condition the walls of the atrium have been extracted as the most important design indicators of the atrium; and finally, by presenting two-dimensional matrices, for each index and in each climate, it has provided design solutions to reduce the possible negative effects of the atrium. after presenting the design solutions, it is shown that for the design of an atrium in a certain climate, different indicators should be considered simultaneously, multi-dimensionally, and integrated according to the context.