بررسی و تحلیل همدید امواج گرما با بهره گیری از برخی مدل های gcm در دشت اردبیل

زمینه و هدف: امواج گرمایی از جمله مهم‌ترین بلایای آب و هوایی هستند که هر ساله پیامدهای زیست‌محیطی مخربی را به همراه دارند. امواج گرمایی رویداد بسیار مهم اقلیمی هستند که احتمال دارد در آینده با فراوانی و شدت بیشتری به وقوع بپیوندند به همین دلیل به‌منظور مدیریت و کاهش اثرات امواج گرمایی در مقیاس منطقه ای، تجزیه و تحلیل و پیش بینی تغییرات مربوط به موج گرمایی ضروری است هدف این مقاله شناسایی، طبقه بندی و تحلیل همدیدی امواج گرمایی و پیش بینی بلندمدت آن در دشت اردبیل می باشد. روش‌شناسی: ابتدا آمار بلندمدت 20 ساله 1995 تا 2014 امواج گرمایی ایستگاه همدید اردبیل تهیه و نقشه های همدید موج های گرمایی با استفاده از نرم افزار گردس استخراج و تحلیل گردید. با استفاده از مدل lars-wg امواج گرمایی احتمالی در 38 سال آینده (2015-2050) پیش بینی گردید. برای ارزیابی عملکرد مدل، داده های مشاهداتی و شبیه‌سازی شده در دوره پایه (1995- 2014) مورد مقایسه قرارگرفتند.نتایج و یافته‌ها: بررسی ها تعداد 25 موج گرمایی در طی دوره ی 20 ساله را مشخص نمود. نتایج همچنین نشان داد که زمان معمول آغاز موج گرما در اوایل مردادماه است. نشان ثابت کرد که الگوهای غالب در زمان وقوع امواج گرمایی شامل پرفشار جنب‌حاره‌ای به همراهی پشته ی موج بادهای غربی و کم فشار حاکم بر سطح زمین و زبانه های فروبار پاکستان و عربستان بر روی منطقه مورد مطالعه است. همچنین نتایج نشان داد که میانگین دمای حداکثر سالانه ی اردبیل در طول دوره ی آماری 2015 تا 2050 حدود 13.68 درجه ی سانتی گراد خواهد شد. بر اساس مدل hadcm3 تحت سناریوی a1b دما در حدود 16.46، بر اساس مدل ipcm4 تحت سناریوی b1 دما در حدود 16.54 و بر اساس hadgem تحت سناریوی a2 نیز با 0.01 اختلاف عدد 16.55 درجه ی سانتی گراد را نشان می دهد. خروجی مدل های مذکور نشان داد که دمای دشت اردبیل تا سال 2050 به‌طور متوسط حدود 3 درجه ی سانتی گراد بیشتر خواهد شد.

investigation and synoptic analysis of heat waves using some gcm models in the ardabil plain

background and objective: heat waves are among the most important climatic disasters that bring devastating environmental consequences every year. heat waves are a very important climatic event that is likely to occur with greater frequency and intensity in the future. therefore, in order to manage and reduce the effects of heat waves on a regional scale, it is necessary to analyze and predict changes related to heat waves. the aim of this paper is to identify, classify, and synoptically analyze heat waves and its long-term forecast in the ardabil plain.methodology: first, the 20-year long-term statistics of heat waves from 1995 to 2014 at the ardabil synoptic station were prepared, and heat wave synoptic maps were extracted and analyzed using the grads software. using the lars-wg model, possible heat waves were predicted in the next 38 years (2015-2050).the studies identified 25 heat waves during the 20-year period. to evaluate the model performance, observational and simulated data were compared in the base period (1995-2014).results and findings: the results also showed that the usual time for the onset of heat waves is in early august. the results showed that the dominant patterns during the occurrence of heat waves include a zonal high pressure accompanied by a westerly wind wave ridge and a low pressure prevailing over the sea surface and the pakistan and saudi low pressure over the study area. the results also showed that the average annual maximum temperature of ardabil during the statistical period from 2015 to 2050 will be about 13.68 degrees celsius. according to the hadcm3 model, under the a1b scenario, the temperature is about 16.46, according to the ipcm4 model, under the b1 scenario, the temperature is about 16.54, and according to hadgem, under the a2 scenario, the temperature is 16.55 degrees celsius, with a difference of 0.01.the output of the aforementioned models showed that the temperature of the ardabil plain will increase by an average of about 3 degrees celsius by 2050.