گفت وگومندی در غزل سیمین بهبهانی از منظر نظریۀ پست‌مدرنیستی منطق مکالمۀ باختین

مقالۀ حاضر، عوامل گفت وگومندی در شعر سیمین بهبهانی(1306- 1393) را بر مبنای «منطق مکالمه» میخائیل باختین (1895- 1975م.) -که ازنظریه‌های مطرح در مکتب پست‌مدرنیسم است- بررسی می‌کند. بهبهانی از پایه‌گذاران غزل نو است که با نگاهی تازه به انسان و اجتماع و بهره‌گیری از زبان امروزی و بیانی روایی و داستانی به گفتگو در متن شعر خویش پرداخته و این گفتگوها -که به شیوه‌های مختلف در غزل سیمین متجلی است- موجب چندصدایی در شعر شاعر شده است. نگارندگان می‌کوشند با روش تحلیلی- توصیفی مبتنی بر متن غزلیات سیمین و ازطریق ذکر شواهد شعری و پاسخ‌دادن به این پرسش-های بنیادی که چه شگردهایی موجب چندصدایی در غزل سیمین بهبهانی شده و مضامین شعری شاعر در این امر چه تاثیری داشته است؟ استدلال کنند که سیمین افزون‌بر اشعار عاشقانۀ خود که در آنها با بهره‌گیری از فردیّت شاعرانه با زبانی ساده و روان با معشوق خود گفتگو می‌کند و روابط عاشقانه خویش را با جزئیات تمام بازگو می‌کند، با پرداختن به مضامین عاشقانه- اجتماعی(عشق فراشخصی)، وطنی و سیاسی- اجتماعی و به‌ویژه انتقاد از شرایط زنان و همچنین به‌کارگیری شگردهایی مانند روایت، مکالمه و درک حضور دیگری، گفتگو با خویشتن، گفتگوهای بدون پاسخ مخاطب، تعامل و تفاهم در گفتگو، بینامتنیت، گزاره‌های خطابی، تن‌گروتسک و کارناوال با عناصر پیرامون خود ارتباطی عاطفی برقرارکرده و شرایط حضور «دیگری» را در شعر خود فراهم آورده و توانسته است در مقابل فضای تک‌صدایی شعر سنّتی، فضایی چندصدا در اشعار خود بیافریند.

dialogicality in simin behbahani's poetry based on bakhtin's dialogism

the present article studies the dialogic factors in simin behbahani's poems (1306-1393) based on mikhail bakhtin's dialogism. behbahani, one of the founders of neo-persian ghazal, uses her poems to communicate with her audience through presenting a fresh view of human beings and society. to achieve this aim, she uses modern language and narrative and fictional expressions, presenting her dialogues in different ways to introduce polyphony to her poetry. in this article, we try to use an analytical-descriptive method to answer these fundamental questions: what techniques cause polyphony in simin behbahani's lyric poems and what effect do the poet's poetic themes have in this regard? we argue that in her love poems, simin uses her poetic individuality to speak to her lover in simple and fluent language, and to explain her romantic relationships in great detail. furthermore, by dealing with romantic-social, domestic and political-social themes, and especially criticizing the situation of women, and by using techniques such as narration, conversation monologues, and through the use of intertextuality, rhetorical propositions, grotesque and carnival, she has established an emotional connection with the elements around her and has provided the conditions for the presence of the other in her poetry to create a polyphonic atmosphere as opposed to the monologic atmosphere of traditional poetry.