قابلیت اعمال قراردادهای مشارکت در تولید در ایران: تحلیلی بر ملاحظات قانونی

انتخاب نوع قرارداد یکی از مهم‌ترین تصمیمات کشورهای میزبان برای ارتباط تجاری با شرکت‌های نفتی بین‌المللی است. در همین راستا، به‌منظور جلب و جذب سرمایه‌گذاری خارجی، باید قراردادی انتخاب شود که در برگیرندۀ منافع طرفین باشد و با قوانین آمرۀ کشور میزبان نیز تعارض نداشته نباشد. از آنجایی که در اقلیم کردستان عراق، با وجود رژیم مالکیتی یکسان با ایران، برخلاف کشور ما، از الگوی قراردادی جذاب «مشارکت در تولید» استفاده شده و سبب جلب و جذب سرمایه‌گذاری خارجی در آن اقلیم شده است، در این تحقیق قوانین و مقررات مرتبط با مالکیت منابع نفت و گاز در دو کشور بررسی شده است. همچنین به این مسئله می‌پردازیم که آیا این قوانین با قراردادهای مشارکت در تولید در تعارض هستند یا خیر. با توجه به بررسی صورت‌گرفته، قراردادهای مشارکت در تولید با رژیم مالکیتی حاکم بر منابع نفت و گاز در ایران و عراق تعارض نداشته و درخصوص واگذار نشدن مالکیت منابع نفت و گاز در قراردادهای مزبور، باید به سه عنصر مرتبط با بهره‌برداری از منابع نفت و گاز شامل حقوق معدنی، حقوق استخراج و حقوق اقتصادی توجه کرد. همچنین هیچ کدام از حقوق مزبور در قراردادهای مشارکت در تولید، به پیمانکار منتقل نمی‌شود.

applicability of production sharing contracts in iran: an analysis of legal considerations

choosing the type of contract is one of the most important decisions of the host countries for commercial relations with international oil companies. in this regard, in order to attract foreign investment, a contract should be chosen that includes the interests of the parties and with the laws of the host country. also there is no conflict. in the kurdistan region of iraq, despite the same ownership regime as iran, unlike our country, an attractive contract model, production sharing, has been used, and it has attracted foreign investment in that region. in this research, the laws and regulations related to the ownership of oil and gas resources in two countries and whether they are in conflict with production sharing contracts or not have been investigated. according to the examination of production sharing contracts do not conflict with the ownership regime governing oil and gas resources in iran and iraq, and regarding the non-transfer of ownership of oil and gas resources in the aforementioned contracts, attention should be paid to three elements related to the exploitation of oil and gas resources, including: mineral rights, extraction rights, and economic rights. in addition, none of the aforementioned rights in the production sharing agreement are transferred to the contractor.