کمی سازی تاثیر انتشار کهور آمریکایی (prosopis juliflora) بر پوشش گیاهی بومی در جنوب ایران

پیشینه و هدف: یکی از مهم ترین گونه های گیاهی مهاجم ایران، درخت کهور آمریکایی (prosopis juliflora) است که گستره بزرگی از جنوب و جنوب شرق ایران را تحت کنترل خود در آورده است. اثر این گونه به حدی است که کهور آمریکایی، گونه غالب و در مواردی تنها گونه درختی در بیشتر اکوسیستم های ساحلی جنوب ایران به شمار می آید. صرف نظر از تخلیه آب های زیر زمینی به عنوان تنها منبع آب شرب جوامع محلی و از بین بردن غذای دام، ساده سازی اکوسیستم به تنها یک گونه درختی، زنگ خطر جدی برای از دست روی تعادل آن و بروز اثرات جدی اقتصادی و اجتماعی است. با توجه به اهمیت مدیریت درختان کهور آمریکایی در جنوب ایران، این تحقیق به شناسایی گستره ی انتشار درختان کهور آمریکایی با استفاده از پردازش تصاویر ماهواره ای پرداخته است. مواد و روش ها: از میان 45 گونه ی شناسایی شده از جنس proposis، تعداد کمی از آن ها مخصوصاً کهور آمریکایی به عنوان گونه های مهاجم شناخته می شوند. این گیاه در اروپا به عنوان تهدید کننده ترین گیاه مهاجم شناخته می شود. در فهرست قرمز اتحادیه بین‌المللی حفاظت از محیط زیست، از کهور آمریکایی به عنوان یکی از 100 گونه ی مهاجم تهدید کننده دنیا نام برده شده است. در این مطالعه، منطقه ای به وسعت 1850 کیلومتر مربع در حد فاصل دو شهر سیریک تا جاسک کهنه مورد بررسی قرار گرفت. برای تهیه نقشه پوشش درختی منطقه، از پردازش سلول-مبنای تصاویر ماهواره لندست 8 (سنجنده oli) استفاده شد. واحدهای اراضی (نواحی با پوشش خاک و گیاه همکن) با بهره گیری از پردازش شی گرای تصاویر ماهواره لندست 8 تولید گردید. در آخر، طبقات غالبیت کهور آمریکایی نسبت به سایر درختان در هر واحد محاسبه و تغییرات تراکم تاج پوشش هر طبقه با استفاده از شاخص گیاهی سنجنده مودیس در یک دوره 20 ساله مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت. نتایج: بر اساس نتایج حاصل، 13417 هکتار از منطقه مورد مطالعه توسط انواع درختان پوشیده شده است. طبقه درختان کهور آمریکایی به عنوان دومین طبقه درختی وسیع (وسعت 3991 هکتار، 29 درصد از کل پوشش درختی) با توزیعی ناهمگن و اغلب در نواحی با خاک های سبک و شور موجود در مسیر آبراهه ها قرار گرفته اند. مناطقی با غالبیت شدید کهور (بیش از 60 درصد)، معادل 11 درصد وسعت منطقه دیده شد که بیشتر در قسمت های مرکزی منطقه قرار دارند. بحث: نتایج حاصل از طبقه بندی تصاویر ماهواره ای نشان داد که نواحی به شدت اشغال شده توسط درختان کهور آمریکایی بیشتر در امتداد رودخانه ها و مسیل های اصلی است که از ارتفاعات شرقی به سمت آب های تنگه هرمز امتداد یافته است. بدین ترتیب، نزدیکی به رودخانه ها و آبراهه ها را می توان به عنوان یکی از مهم ترین عوامل محیطی موثر در شیوع این درختان در نظر گرفت. در نواحی با غالبیت شدید درختان کهور آمریکایی، انتظار می رود تا زیست توده گیاهی افزایش چشمگیری داشته باشد. در این مطالعه، اعداد بالای ndvi در واحدهای طبقه 4 نیز گویای این مطالب است. با این حال، نکته قابل توجه، نرخ افزایشی مقادیر متوسط این شاخص گیاهی در طول 20 سال گذشته در واحدهای طبقه 4 است که هم اکنون نیز با سرعت بالایی در حال افزایش و متوسط ndvi آن از سال 2017 میلادی از مقدار 0.5 عبور کرده است. این امر نشان دهنده ی روند رو به رشد گسترش کهور آمریکایی در منطقه و حتی در نواحی است که در طول دهه های پیش میزبان این گونه مهاجم بوده اند.

quantification of the effects of the invasion of mesquite (prosopis juliflora) on native vegetation in southern iran

introduction: one of the most important invasive plant species in iran is the american mesquite tree (prosopis juliflora) which has taken the control of a large area of ​​south and southeast iran. the invasive effect of this species is profound such that it is the dominant species in some areas and the only tree species in most coastal ecosystems of southern iran. regardless of draining underground water as the only source of drinking water for local communities and destroying livestock feed, simplifying the ecosystem to only one tree species is a serious alarm of losing the ecosystem balance and causing serious economic and social effects. considering the importance of the management of american mesquite trees in the south of iran, this research investigated the spread of american mesquite trees using satellite image processing.materials and methods: among the 45 identified species of the genus proposis, few of them, especially the american mesquite, are known as invasive species. this plant is known as the most threatening invasive plant in europe. in the red list of the international union for environmental protection, american mesquite is mentioned as one of the world’s 100 invasive species threatening. in this study, an area of ​​1850 km2 between the two cities of sirik and old jask was investigated. pixel-based processing of landsat 8 satellite images (oli sensor) was used to extract the tree cover map of the area. the land units (areas covered with similar soil and vegetation characteristics) were produced using the object-oriented processing of landsat 8 satellite images. finally, the dominance of american mesquite compared to other trees was calculated in each unit and their canopy density changes were investigated and analyzed using the modis vegetation index in a 20-year period. results: according to the results, 13417 ha of the study area is covered by various trees. the american mesquite tree class was the second largest tree class (3991 ha, 29% of the total tree cover) with a heterogeneous distribution and is often located in areas with light and salty soils along the streams. areas with a strong predominance of mesquite (more than 60%) accounted for 11% of the area which was mostly located in the central parts of the region. discussion:the results of the image classification showed that the american mesquite heavily occupied areas are mostly located along the main rivers and channels, extending from the eastern highlands towards the waters of the strait of hormuz. thus, proximity to rivers and waterways can be considered as one of the most important environmental factors affecting the spread of these trees. in areas with a strong dominance of american mesquite trees, it was expected that the plant biomass will increase significantly as observed by their high ndvi values. however, the noteworthy point is the increasing rate of the average values ​​of the ndvi index during the last 20 years in the most dominant units, which is now increasing at a high rate with an average ndvi exceeding 0.5 since 2017. this indicates the increasing spread of the american mesquite in the region and even in the areas that have hosted this invasive species for decades.