ظاهر گرایی و باطن گرایی در عبادت از منظر مولانا و خواجه عبدالله انصاری

انسان مومن و معتقد به عالم غیب، همواره در‏پی آن است که عبودیت و بندگی خود را نسبت به ساحت خداوندی که غیب‌الغیوب و کنز مخفی است، ابراز نموده و به انحاء گوناگون عرض بندگی به ساحت جهان آفرین نماید. در نگاه عرفانی، عبادت دارای معنی و مفهومی عمیق است که از ظاهر شریعت به باطن بلکه به باطن‏های آن رسوخ کرده و لبِّ‏لباب را اراده می‏نماید. در این مقاله با روش تحلیلی، به بررسی جایگاه ظاهر و باطن اعمال عبادی از منظر خواجه عبدالله انصاری و مولانا پرداختیم. این پژوهش نشان می‌دهد که خواجه عبدالله به رعایت ظاهر عبادت و شریعت توجه خاصی کرده، ولی در این مرتبه توقف ننموده است؛ بلکه رسیدن به کمالات الهی و آراسته شدن به فضایل اخلاقی را بزرگترین هدف عبادت قرار داده است. مولانا نیز با توجه به مشرب عرفانی‏اش، بیان می‏کند سالک و طالب حق تعالی، باید از ظاهر عبادت عبور کرده و به باطن اعمال دست‏یابد. وی هدف از انجام اعمال عبادی را رسیدن به مقام کشف و شهود می‏داند. به عبارتی هدف غایی و نهایی از انجام اعمال عبادی را استغراق و بیهوشی در محبوب و معشوق ازلی که نهایت سیر و سلوک عرفانی نیز رسیدن به آن بوده؛ می‏داند.

outsourcing and esotericism in worship from the perspective of rumi and khajeh abdullah ansari

man، a believer in the unseen world، always seeks to express his servitude and servitude to the realm of god، which is the unseen of the unseen and the hidden treasure، and to create the breadth of servitude to the realm of the world in various ways. in the mystical view، worship has a deep meaning and concept that penetrates from the appearance of the shari'a to the interior but also to its interior and wills the lips. in this article، with an analytical method، we examined the outward and inward position of acts of worship from the perspective of khajeh abdullah ansari and rumi. this study shows that khawaja abdullah paid special attention to the appearance of worship and shari'a، but did not stop there; rather، he has made the attainment of divine perfections and adornment with moral virtues the greatest goal of worship. rumi، according to his mystical teacher، states that the seeker and seeker of the almighty must go beyond the appearance of worship and reach the inside of deeds. he considers the purpose of performing acts of worship to reach the status of discovery and intuition.