مبانی جامعه شناختی سبک زندگی قرآنی در حوزه تعاملات اجتماعی

با توجه به روند روبه‌رشد جهانی شدن و ترویج ارزش‌های جهانی که اغلب با ارزش‌ها و آموزه‌های دینی در تضاد است، جوامع اسلامی با چالش‌های بی‌سابقه‌ای مواجه شده‌اند. در این میان، سبک زندگی قرآنی که بر اساس مبانی دینی و ارزش‌های اخلاقی شکل گرفته است، به عنوان یک الگوی پایدار و مقاوم در برابر این چالش‌ها شناخته می‌شود که می‌تواند به شکل موثر در تعاملات اجتماعی مدرن حفظ شود و به بهبود کیفیت زندگی اجتماعی کمک کند. ازاین‌رو با توجه به تاثیر باورها و ارزش‌های حاکم بر فرد و جامعه، توجه به مبانی سبک ‌زندگی حائز اهمیت است. اهمیت این بحث از آن‌روست که نحوۀ رفتار فرد در جامعه را جهت می‌بخشد. این پژوهش به روش توصیفی‌تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای، به استخراج قواعد ثابتی به عنوان مبانی می‌پردازد که بر رفتار و نوع عملکرد انسان در زندگی موثر است. بر این ‌اساس، این پژوهش در صدد پاسخ‌گویی به این پرسش است: سبک زندگی در حوزۀ تعاملات اجتماعی بر چه مبانی‌ جامعه‌شناختی استوار است؟ نتایج حاکی از آن است که مبانی جامعه‌شناختی آن دسته از عناصر و رهنمودهای دینی است که به صورت اصول مسلم و زیربنایی درآمده و بر رفتار و عملکرد فرد در جامعه تاثیر می‌گذارد. از این رهگذر می‌توان اعتقاد به زندگی مادی و معنوی توامان، هدفمند بودن جامعه، تکامل اجتماعی و حرکت به سوی کمال، نیاز به رهبران هدایت و تبعیت از الگو، لزوم اخلاق‌مداری و ارزش‌مداری در رفتارهای اجتماعی، لزوم حاکمیت عقل در رفتارهای اجتماعی و ضرورت وجود مرزبندی میان حق و باطل در رفتارهای اجتماعی را از مهم‌ترین مبانی جامعه‌شناختی سبک زندگی قرآنی به شمار آو‌رد.

sociological foundations of qur’anic lifestyle in the sphere of social interactions

with the growing trend of globalization and the promotion of global values—often in conflict with religious values and teachings—islamic societies face unprecedented challenges. in this context, the qur’anic lifestyle, grounded in religious foundations and moral values, is recognized as a stable and resilient model that can effectively withstand these challenges, preserve itself within modern social interactions, and contribute to improving the quality of social life. given the influence of prevailing beliefs and values on both individuals and society, attention to the foundations of lifestyle is of great importance, since they shape an individual’s behavior in the community. using a descriptive-analytical method and library sources, this study identifies fixed principles as the foundations that influence human behavior and actions in life. accordingly, the research seeks to answer the following question: upon which sociological foundations is lifestyle in the sphere of social interactions established? the findings indicate that these sociological foundations consist of those religious elements and guidelines that have become fundamental principles shaping individual behavior and action in society. among the most important sociological foundations of qur’anic lifestyle are: belief in the simultaneous material and spiritual dimensions of life; the purposeful nature of society; social development and progress toward perfection; the need for guiding leaders and adherence to role models; the necessity of morality and value orientation in social behavior; the necessity of reason’s authority in social conduct; and the necessity of maintaining a clear boundary between truth and falsehood in social interactions.