فرمولاسیون عصاره چای سبز و جنیسینگ در تولید نوشیدنی فوری فراسودمند ماسالاتی مطابق ذائقه مصرف کننده ایرانی

امروزه در بسیاری از جوامع گیاهان دارویی با خواص سلامت بخش خود می توانند به تنهایی یا در ترکیب با یکدیگر جایگاه تغذیه ای مناسبی در صنعت غذا به ویژه صنعت نوشیدنی داشته باشند. لذا در پژوهش حاضر، برآن شدیم تا فرمولاسیون نوشیدنی فوری، با نام چای ماسالا را با توجه به خواص سلامتی بخش بالای خود، مطابق با ذائقه مصرف کننده ایرانی تهیه و به صنعت نوشیدنی معرفی کنیم. چای ماسالا، معروف به چای هندی با ریشه چند هزار ساله، نوعی نوشیدنی سلامتی بخش شیرین و تند که از جوشاندن ترکیب گیاهانی همچون هل، دارچین، زنجبیل، فلفل سیاه،آنیسون و افزودن آن به دمکرده چای سیاه و در نهایت ترکیب صاف شده ی مجموع آن ها با شیر گرم تهیه و برای طعم بهتر به آن شکر افزوده و سرو می کنند. چای سبز به نسبت چای سیاه به دلیل انجام تخمیر ناقص، خاصیت آنتی اکسیدانی و پلی فنلی بالاتری نسبت به چای سیاه دارا می باشد. از طرفی عصاره فوری چای سبز با دارا بودن تمام مواد موثره چای و عدم نیاز به فرآیند دم کردن مزیتی برتر نسبت به برگ چای دارد. جنیسینگ به دلیل مجموع خواص مشترک با ترکیبات چای ماسالا به ویژه خاصیت آنتی اکسیدانی، می تواند ترکیب مناسبی برای فراسودمند کردن این محصول باشد. خامه گیاهی (non-dairy) استفاده شده در این فرمول جایگزین مناسبی برای شیر مورد استفاده در تهیه ماسالاتی می باشد زیرا عرضه ی پودر فوری چای ماسالا با ماندگاری بالا با پودر شیر به دلیل ایجاد رنسیدیتی امکان پذیر نبوده و منجربه فساد زود هنگام این محصول می شود. در مطالعه انجام شده 23 فرمول با نسبت های مختلفی از ترکیبات مختلف چون: هل، میخک، دارچین، زنجبیل، عصاره چای سبز، انیسون، رازیانه ، خامه گیاهی، جوز هندی تهیه و جهت ایجاد غلظت و احساس مطلوب دهانی از زانتان و کاراگینان و مالتودکسترین به صورت مقایسه ای استفاده شد و در آزمون حسی با 20 پنل به روش 5 نقطه ای هدونیک انجام گرفته و در نهایت نمونه با امتیاز حسی بالاتر با ترکیبات هل، میخک، دارچین، زنجبیل ، عصاره چای سبز،خامه گیاهی، جنسینگ مورد تائید قرار گرفت و با فرمولاسیون مناسب، احساس دهانی و غلظت مطلوب را دریافت کرده و قوام دهنده های صنعتی از ترکیبات حذف و فرمول نهایی مورد آزمون فنلی و آنتی اکسیدانی قرار گرفت، که نتایج به ترتیب افزایش 1000 و 49 درصدی را نسبت به چای سبز نشان دادند. از اینرو هدف این پژوهش بهینه سازی فرمولاسیون نوشیدنی ماسالاتی با جایگزینی عصاره چای سبز فوری شده و خامه گیاهی و افزودن جنیسینگ به ترکیب اولیه با هدف تهیه نوشیدنی فراسودمند گیاهی با مجموع خواص مشترک ترکیبات آن : تقویت کننده قلب، کاهنده چربی و کلسترول خون، تقویت قوای جنسی، خواص آنتی اکسیدانی، خواص ضد سرطانی، ضد ویروس و میکروب وقارچ، تقویت سیستم گوارشی ، رفع بی اشتهایی، آرام بخش ،محرک سیستم ایمنی، تقویت کننده حافظه، می باشد.