طراحی الکترودهای اصلاح شده با نانو ذرات برای تشخیص آفلاتوکسین m1 در شیر و فرآورده های لبنی

آفلاتوکسین m1 متابولیت هیدروکسیل شده آفلاتوکسین b1 میباشد که در شیر حیواناتی که با غذای آلوده تغذیه شده باشند یافت می گردد. آفلاتوکسین 1m، به دلیل سرطان زایی، جهش زایی و پایداری بالای آن در طی فرآیندهای حرارتی یکی از آلاینده های مهم شیر و فرآورده های لبنی تلقی می شود. با توجه به اینکه شیر به عنوان یک غذای کامل برای رفع نیازهای تغذیه ای برای تمامی سنین به خصوص گروههای در معرض خطر نظیر کودکان، سالمندان و مادران باردار در نظر گرفته می شود، شناسایی این متابولیت جهت تضمین ایمنی شیر بسیار حائز اهمیت می باشد. هدف از این مقاله مروری، شناسایی و معرفی روشهای ارزان، با حساسیت بالا، زمان پاسخ دهی سریع و بدون نیاز به اپراتور آموزش دیده و محیط آزمایشگاه می باشد. به این منظور پایگاههای google scholar , science direct و pup med با کلید واژه های افلاتوکسین m1، شناسایی، شیر، فرآورده های لبنی، الکتروشیمیایی، نانو ذرات، الایزا، کروماتوگرافی، از سال، 2019-2000 جستجو شدند که حاصل این جستجو 200 مقاله مرتبط بود. روشهای رایج شناسایی افلاتوکسین m1 در فرآورده های لبنی، کروماتوگرافی با لایه نازک(tlc)،کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا( , (hplcالایزا، روشهای الکترویمیایی معرفی شده بودند که از بین آنها کروماتوگرافی با حد تشخیص 0.01-5ng.ml- و الایز با حد تشخیص 0.1ng.g-1 دو روش رایج اندازه گیری آفلاتوکسین m1 بودند که علی رغم حساسیت بالا و تکرار پذیری، روشی گران و بسیار زمان بر معرفی شده اند که انجام آزمایشات به محیط آزمایشگاهی محدود می باشد و نیاز به اپراتور آموزش دیده دارند. اما روشهای الکتروشیمیایی با استفاده از الکترودهای اصلاح شده با نانوذرات فلزی، نانو ذرات کربنی، کربن داتها، گرافن و نانو ذرات مغناطیسی از متدهای پیشنهادی نوین بودند که با قابلیت کاربرد آسان، هزینه پایین، حساسیت بالا، زمان پاسخ دهی سریع و بدون نیاز به اپراتور آموزش دیده و محیط آزمایشگاه معرفی شده اند. این نانو ذرات به دلیل ایجاد سطح تماس بالا و سازگاری زیستی به طور گسترده ای در اصلاح الکترود های مربوط به تشخیص آفلاتوکسین m1 بکار گرفته شده اند. مطالعات نشان داده اند که الکترود های اصلاح شده با نانو ذرات برای تشخیص آفلاتوکسین m1 دارای حساسیت و دقت بالا (0.5-3×10-6ng.ml-1) می باشند که از بین آنها نانو ذرات طلا به همراه لوله های کربنی به واسطه حساسیت و دقت بالا بیشتر مورد استفاده قرار گرفته اند. بر این اساس، بکارگیری الکترودهای اصلاح شده با نانو ذرات می تواند به عنوان یک برنامه امیدوار کننده در زمینه تضمین ایمنی مواد غذایی در صنعت تلقی شود.