تحلیل گفتمان ترجمۀ مطبوعاتی بر مبنای رویکرد گفتمانی-تاریخی رایزیگل و وداک، مورد مطالعه: بازنمایی مواضع هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران در الوفاق

نقش ترجمه در نگارش خبر، معمولاً به انتقال نقل‌قول‌ها و یا مواضع محدود می‌شود. بااین‌حال، وقتی ترجمه‌ای از یک نقل‌قول صورت می‌پذیرد و وارد نظام رسانه‌ای می‌شود و در اختیار کاربران قرار می‌گیرد، می‌تواند به عنوان سخنی که گفته‌شده، تثبیت و پذیرفته گردد؛ بنابراین نقش ترجمه در رسانه‌ها با وجود محدودیت دامنه، تاثیرگذار است. بااین‌وصف، پژوهش حاضر بر شیوه‌های مرسوم ترجمه در رسانه‌های خبری که تامین‌کنندۀ محتوای اخبار هستند، متمرکز بوده و هدف از آن، تحلیل مواضع هسته‌ای آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای، رهبر معظم انقلاب اسلامی، و حسن روحانی، رئیس‌جمهور اسبق، در روزنامۀ الوفاق است. گفتمان‌کاوی ترجمۀ مواضع مذکور با توجه به بافت‌های تاریخی، سیاسی و اجتماعی تولید و تعبیر گفتمان‌ها و نیز بافت‌های موقعیتی نقل‌قول‌های هسته‌ای، کاربست رویکرد گفتمانی-تاریخی را ضروری می‌سازد. رایزیگل و وداک در چهارچوب رویکرد یادشده از راهبردهای ارجاعی، اسنادی، استدلالی، زاویه‌سازی، و پررنگ‌سازی و کمرنگ‌سازی و نیز ابزارهای زبانی منتسب به هریک نام برده‌اند. هریک از این راهبردها ناظر به تحلیل بخشی از مواضع گفتمان‌مدار کنشگران اجتماعی است. روش انجام پژوهش، توصیفی‌تحلیلی با رویکرد ترجمۀ غیرمقابله‌ای است. نتایج پژوهش نشان داد که راهبردهای ارجاعی، اسنادی و استدلالی در مواضع ترجمه‌شدۀ کنشگران مورد استناد همانند مواضع آن‌ها به زبان فارسی، اصلی و سایر راهبردها، یعنی زاویه‌سازی، پررنگ‌سازی و کمرنگ‌سازی جانبی هستند.

discourse analysis of press translation based on reisigl and wodak's discourse-historical approach: a case study of the representation of the islamic republic of iran's nuclear positions in al-vefaq

the role of translation in news writing is specific and is usually limited to transferring quotes/ positions. however, when a translation of a quotation is made and enters the media system and is made available to users, it can be established and accepted as quoted speech; therefore, the role of translation in the media is influential despite its limited scope. however, the present study focuses on conventional translation practices in news media that provide news content and, in a case study, considers discourse analysis of the translation techniques of the nuclear positions of ayatollah sayyed ali khamenei, the supreme leader of the islamic revolution, and hasan rouhani, the former president, in al-vefaq newspaper. discourse analysis of the translation of the aforementioned positions, considering the historical, political, and social contexts of the production and expression of discourses, as well as the situational contexts of nuclear quotations, necessitates the application of a discursive-historical approach. within the framework of the aforementioned approach, reisigl and wedak have mentioned nomination, predication, argumentation, perspectivisation, and mitigation and intensification strategies, as well as the linguistic tools attributed to each. each of these strategies focuses on analyzing a portion of the discourse-based positions of social activists. the research method is descriptive-analytic with a non-confrontational translation approach. the results showed that nomination, predication, argumentation strategies in the translated positions of the cited actors, like their positions in persian, are primary, and other strategies, namely, perspectivisation, and mitigation and intensification are lateral.