امکان‌سنجی تحقق کارکردهای اجتماعی محلۀ ایرانی- اسلامی در عصر اینترنت

امروزه با پیشرفت اینترنت و توسعۀ فضای مجازی، روابط اجتماعی افراد از مرز‌های محلی فراتر رفته و وابستگی روابط اجتماعی افراد به مکان کاهش‌یافته است. این موضوع می‌تواند ضمن متحول‌نمودن روابط اجتماعی افراد، تحقق، پیشرفت و پایداری محله ایرانی- اسلامی را که وابسته به روابط و کارکرد‌های اجتماعی آن است، با مشکل مواجه کند. بر این اساس، پژوهش حاضر قصد دارد تا با تحلیل امکان تحقق کارکرد‌های اجتماعی محلۀ ایرانی- اسلامی در عصر اینترنت و مشخص‌کردن بهتر جایگاه، نقش و کارکرد محله در عصر اینترنت از منظر اجتماعی، به تعریف، برنامه‌ریزی و طراحی بهتر فضاهای محلات ایرانی- اسلامی جهت پاسخگویی به نیاز‌های اجتماعی ساکنان کمک کند. این پژوهش، دارای رویکرد کیفی بوده که ضمن تحلیل اسناد مربوطه و کدگذاری داده‌ها بر حسب مضامین، از استدلال منطقی جهت سازماندهی اطلاعات و تحلیل موضوع استفاده شده است. بر اساس یافته‌ها و نتایج به  دست‌آمده به‌نظر می‌رسد که در عصر اینترنت تحقق کارکردهای اجتماعی محلۀ ایرانی- اسلامی که فراتر از روابط اجتماعی سطحی، رسمی و گذرا در فضاهای محلی است، به سختی امکان‌پذیر باشد. مهم‌ترین عامل در این قضیه، تغییر شرایط زندگی و تقویت فردگرایی شبکه‌ای در عصر اینترنت با محوریت فرد و خواست فردی است که در تعارض جدی با جمع‌گرایی موجود در محلات سنتی ایرانی- اسلامی و کارکردهای اجتماعی نشات‌گرفته از آن قرار دارد. با این حال تقویت فرصت‌ها برای برقراری روابط چهره به چهره در فضاهای محلی در کنار توسعه بسترهای مجازی محله مبنا و کاهش شکاف دیجیتال در بین اهالی محله می‌تواند تحقق کارکردهای اجتماعی محله و پیشرفت محلات ایرانی- اسلامی را بهبود دهد.

feasibility of realizing the social functions of the iranian-islamic neighborhood in the internet era

in the past، the iranian-islamic neighborhood has been the main unit of social relations in cities and has played a unique role in people's lives with numerous positive social functions. however، recently، with the development of the internet and cyberspace، people's social relationships have gone beyond local boundaries، and the dependence of social relationships on place has decreased. this issue، while changing the social relations of people، can cause difficulties in the realization، progress، and stability of the iranian-islamic neighborhood، which is dependent on its social relations and functions. based on this، the current research aims to analyze the possibility of realizing the social functions of the neighborhood in the internet era in order to better define، plan and design the spaces of the neighborhood. the method of the current research is qualitative، while analyzing the content of relevant documents، logical reasoning is used to organize information and analyze the issue. the analysis of the research has been conducted in three analytical sections: including the general analysis of the views and results of the studies of scholars and researchers، the analysis using wellman's theory of network individualism، and the analysis referencing to the historical background and rethinking it. based on the findings and results obtained، it seems that in the age of the internet، it is hardly possible to realize the social functions of the iranian-islamic neighborhood، which goes beyond the superficial، formal and transitory social relations in local spaces. the most important factor in this matter is the change in living conditions and the strengthening of networked individualism in the age of the internet، centered on the individual and the their desires، which is in serious conflict with the collectivism existing in traditional iranian-islamic neighborhoods and the social functions derived from it.