تحلیل حقوقی جامعه‌شناختی بر فرهنگ‌سازی حجاب در حکمرانی جمهوری اسلامی ایران

با توجه به جایگاه حجاب به‌عنوان یک الزام قانونی در نظام حقوقیِ حکمرانی جمهوری اسلامی ایران و پیوند عمیق آن با هویت فرهنگی و دینی، فرهنگ‌سازی در این حوزه از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. مقاله حاضر با رویکردی توصیفی و تحلیلی به بررسی موانع و چالش‌های اجرای موثر قوانین مرتبط با عفاف و حجاب به ویژه تعارض میان ارزش‌های سنتی و جریان جهانی‌شدن، کم‌رنگ‌شدن ارزش‌های دینی در میان نسل جدید، ضعف آگاهی عمومی نسبت به مبانی فلسفی، فقهی و حقوقی حجاب و تاثیر گسترده رسانه‌ها و فضای مجازی در تغییر نگرش‌ها می پردازد. در ادامه در بخش راهکارها، بر ضرورت تقویت آموزش و تبیین فلسفه الزام قانونی حجاب، الگوسازی صحیح در رسانه‌ها، تحکیم هویت دینی و فرهنگی و ایجاد فضای امن برای تقویت رویکرد اقناعی و کاهش تقابل اجتماعی تاکید شده است. در نهایت، چنین تبیین شده است که فرهنگ‌سازی می‌تواند اجرای موثر قوانین عفاف و حجاب را تسهیل کرده، از تعارضات اجتماعی بکاهد و هماهنگی میان قانون و فرهنگ عمومی را تقویت کند. بدین ترتیب حجاب از یک الزام صرف قانونی به یک انتخاب آگاهانه و ارزش درونی نزد افراد جامعه تبدیل شود. به کارگیری نتایج این پژوهش توسط سیاست‌گذاران و حکمرانان می‌تواند به حکمرانی بهتر در امر حجاب بینجامد.

sociological legal analysis on the culture of hijab in the governance of the islamic republic of iran

considering the hijab as a legal obligation within the legal system of the islamic republic of iran and its profound connection to cultural and religious identity, the promotion of hijab through cultural means holds special importance. this study, adopting a descriptive and analytical approach, examines the barriers and challenges to the effective enforcement of laws related to chastity and hijab. these include conflicts between traditional values and globalization, the diminishing influence of religious values among younger generations, limited public awareness of the philosophical, jurisprudential, and legal foundations of hijab, and the extensive impact of media and cyberspace in shaping public attitudes. in addressing these challenges, the paper emphasizes the necessity of strengthening legal education and explaining the rationale behind the legal obligation of hijab, promoting appropriate role models in the media, consolidating cultural and religious identity, and creating a secure environment to support persuasive strategies over confrontational ones. ultimately, the paper argues that cultural promotion can facilitate the effective implementation of hijab laws, reduce social tensions, and align legal obligations with public culture, thereby transforming hijab from a mere legal requirement into an informed personal choice and an internalized social value. the application of the results of this research by policymakers and rulers can lead to better governance in the matter of hijab.