درآمدی بر تاثیر تحولات‌اجتماعی بر فقه‌سیاسی شیخ‌انصاری(باتاکید بر مساله ولایت‌فقیه)

چگونگی و میزان تاثیر تحولات‌اجتماعی بر اندیشه‌سیاسی به‌ویژه فقه‌سیاسی و بخصوص مساله‌ای مانند ولایت‌فقیه امری مهم و بحث‌انگیز و البته واجد انظار گوناگون، خاصه درباره شخصیتی چون شیخ‌انصاری است. مقاله با هدف بررسی این موضوع(هدف)، بر‌اساس هرمنوتیک قصدگرای‌ اسکینر(روش) در پاسخ به پرسش از گستره تاثیر جنگ‌های ایران‌وروس بر فقه‌سیاسی شیخ‌انصاری؛ به طرح و بسط این فرضیه می‌پردازد که جنگ‌های ایران وروس به‌عنوان بزرگ‌ترین تحول‌اجتماعی و سیاسی آن روزگار که علما نیز در آن حضور مستقیم داشتند در اندیشه‌سیاسی فقها و نگاه ایشان به حکومت بی‌تاثیر نبوده است.(فرضیه) پس از این جنگ‌ها دو رهیافت‌کلی را در میان علما شاهدیم. رهیافت صاحب‌جواهر و ملااحمد نراقی به‌صراحت بر ولایت‌عامه‌فقیه تاکید دارد و به‌طور ضمنی راه جبران‌شکست در جنگ را در ولایت‌فقیهان می‌داند. رهیافت‌دوم که مبتنی بر عدم‌ورود فقها به مناصب‌حکومتی است در بیع‌مکاسب شیخ‌انصاری نمود می‌یابد. اما با فاصله‌گرفتن از زمان پایان‌جنگ‌ها و کمرنگ‌شدن خاطرات و تجربه‌ذهنی شیخ از آن، وی در کتاب‌های دیگر خود همچون قضاء حکم به ولایت‌عامه فقیه می‌دهد و از نظریه‌اول خود عدول می‌کند.(یافته‌ها) شیخ‌انصاری در جنگ‌ها حضورمستقیم نداشته است اما با آن معاصرت داشته و شاگرد نراقی(از حاضران در جنگ) بوده است. مقاله با بررسی رویکردهای مختلف به نظریه شیخ، دیدگاه عدول را پذیرفته و آن را متناسب با فرضیه می‌یابد. عدول نیز از طریق اثبات تقدم بیع‌مکاسب بر سایر کتاب‌ها به ویژه قضا قابل تبیین است.(نتیجه) تلاش اصلی مقاله تبیین فرضیه است ولی درجهت اثبات آن هم گام‌هایی بر می‌دارد و آن را به معرکه‌آرای صاحب‌نظران می‌سپرد.

an introduction to the impact of social changes on sheikh ansari's political jurisprudence (emphasis on the issue of jurisprudence)

how and the extent of the impact of social developments on political thought, especially political jurisprudence, and especially an issue such as velayat-e-faqih, is an important and controversial issue, and of course, it has different opinions, especially about a personality like sheikh ansari. the article aims to investigate this issue (goal), based on skinner's intentional hermeneutics (method) in response to the question of the extent of the impact of the iran-russia wars on sheikh ansari's political jurisprudence; it deals with the design and development of this hypothesis that the wars between iran and russia, as the biggest social and political development of that time, in which the scholars were also directly present, did not have an effect on the political thought of the jurists and their view of the government. (hypothesis) after these wars, two general approaches scholars are witnesses. the approach of sahib jawahar and mulla ahmad naraghi explicitly emphasizes on the velayat of the public jurists and implicitly considers the way to compensate for the defeat in the war in the velayat of the jurists. the second approach, which is based on the non-entry of jurists into government positions, is manifested in the sale of sheikh ansari's profits. but by distancing himself from the time of the end of the wars and the dimming of the sheikh's memories and mental experience of it, in his other books such as qada, he gives rulings to the public administration of the jurist and deviates from his first theory.