چشم‌انداز پیاده‌سازی هزینه‌یابی بر مبنای فعالیت در نهادهای بخش عمومی: بررسی تاثیر وضعیت فعلی سیستم بهای تمام شده

هدف: در دهه های اخیر دولت ها بیش از گذشته برای ارتقای کارایی و اثربخشی تحت فشار قرار گرفته اند، این امر آنها را ملزم به بکارگیری سیستم‌های نوین حسابداری نظیر هزینه یابی بر مبنای فعالیت کرده است. هدف این پژوهش بررسی چشم انداز پیاده سازی هزینه یابی بر مبنای فعالیت در نهادهای بخش عمومی با توجه به تاثیر وضعیت فعلی استقرار سیستم بهای تمام شده است.روش پژوهش: جامعه آماری پژوهش حاضر، کلیه کارکنان مالی ادارات دولتی شهر ایلام است. پاسخگویی به سوالات پژوهش و آزمون فرضیه ها با استفاده از آزمونt  تک نمونه ای و تحلیل مسیر و با بکارگیری نرم افزار pls  smart-انجام پذیرفت.یافته ها: نتایج نشان داد که چشم انداز پیاده سازی هزینه یابی بر مبنای فعالیت در نهادهای بخش عمومی از نظر برخی شاخص ها مطلوب و برخی دیگر نامطلوب است. همچنین وضعیت فعلی سیستم بهای تمام شده، بر محرک ها، شرایط موردانتظار، استراتژی و ابزارهای موردنیاز برای استقرار هزینه یابی بر مبنای فعالیت تاثیر مثبت و معنادار و بر فقدان ابزارهای لازم برای استقرار و موانع استقرار هزینه یابی بر مبنای فعالیت تاثیر منفی و معنادار دارد.نتیجه گیری: لازمه پیاده سازی هزینه یابی بر مبنای فعالیت در بخش عمومی، فراهم نمودن شرایط و ابزارهای مربوط و ارتقای وضعیت موجود است.دانش افزایی: هزینه یابی بر مبنای فعالیت با توجه به ارتقای کارایی خدمات دولتی، تاثیر قابل توجهی بر ادراک عمومی و پاسخگویی کل دولت در مورد استفاده از منابع دارد، لذا با توجه به اهمیت بکارگیری آن در بخش عمومی فراهم نمودن تمهیدات لازم برای استقرار آن ضروری است.

the perspective of the implementation of activity based costing in public sector institutions: investigating the impact of the current state of deployment of the costing system

purpose: in recent decades, governments have faced increasing pressure to enhance efficiency and effectiveness, necessitating the adoption of advanced accounting systems such as activity-based costing (abc). this study aims to explore the feasibility of implementing abc in public sector institutions, taking into account the current state of costing systems.method: the statistical population consists of all employees in the accounting and financial departments of government offices. research questions were addressed, and hypotheses were tested using a one-sample t-test and path analysis conducted with smartpls software.results: the findings indicate that the feasibility of implementing abc in public sector institutions is favorable for certain indicators but unfavorable for others. additionally, the current state of costing systems positively and significantly influences drivers (human resource readiness), expected conditions, implementation strategy, and required tools for abc deployment. however, it has a significant negative impact on the lack of necessary tools and barriers to abc implementation.conclusions: implementing abc in the public sector is essential but requires appropriate conditions, tools, and improvements to the existing costing system.contribution: by enhancing the efficiency of government services, abc significantly improves public perception and government accountability regarding resource utilization. given its importance in the public sector, establishing the necessary provisions for abc implementation is critical.