>
Fa   |   Ar   |   En
   کاربرد کاسه‌های لبه‌واریخته با توجه به مطالعۀ نقوش جام وارکا  
   
نویسنده قائدی امیرمسعود ,یوسفی‌زشک روح‌الله ,سودائی بیتا
منبع مطالعات باستان شناسي پارسه - 1403 - دوره : 8 - شماره : 30 - صفحه:63 -85
چکیده    کاسه‏های لبه‌ واریخته از مهم‏ترین موادفرهنگی از نیمۀ دوم هزارۀ چهارم پیش‌ازمیلاد تا دوران آغازنگارش است که به‌صورت دست‏ساز و زمخت با لبه‏هایی برگشته به‌سمت بیرون ساخته شده‏اند. باستان‏شناسان خاستگاه این کاسه را سرزمین بین‏النهرین می‏دانند، اما پراکنش آن در فلات ایران نیز بسیار گسترده است. کاربردهای گوناگونی برای کاسه‏های لبه‌واریخته درنظر گرفته شده، ازجمله مهم‌ترین کاربرد آن‌ها کاسه‏های جیره و قالب نان است. ازسویی پراکنش گسترده و کاربرد‏های گوناگونی این ظروف با توجه به کمبود مدارک مطالعاتی، ازجمله چالش‏هایی است که هنوز در جوامع باستان‏شناسی مورد بحث می‏باشد. کاربردهای نیایشی و استفاده این کاسه‏ها در نذورات مذهبی، ازجمله مطالعاتی است که در این‌زمینه صورت گرفته است. پژوهش حاضر با هدف درک عمیق‌تر کاربرد آئینی این سفال‌ها، به بررسی تطبیقی جام وارکا و دیگر مواد فرهنگی دورۀ اوروک می‌پردازد. در این پژوهش به پرسش‌هایی درخصوص اثبات کاربرد آئینی براساس شواهد موجود، تفاوت‌های کاربردی در بین‌النهرین و فلات ایران، امکان وجود کاربردهای دیگر مطرح می‌شوند. فرضیۀ اصلی این پژوهش، استفاده از کاسه‌های لبه‌واریخته به‌عنوان ظروف پیشکش نذورات در مراسم مذهبی بین‌النهرین است. بر این‌اساس به بررسی کاربرد آئینی کاسه‌های لبه‌واریخته، باتوجه به نقوش جام وارکا و سایر موادفرهنگی دورۀ اوروک، ازجمله اثرمهرها و ایده‌نگارها پرداخته است. این پژوهش به روش توصیفی-تحلیلی انجام‌شده و نتایج بررسی مقایسۀ تصویری بین کاسه‏های لبه‌واریخته و نقوش جام وارکا و اثرمهرها نشان می‌دهد که در بین‌النهرین کاسه‌ها احتمالاً کاربرد آئینی داشته‌اند و در مراسم به‌عنوان ظرفی برای پیشکش نذورات استفاده شده است؛ مطالعۀ تطبیقی جام وارکا و کاسه‌ها، این فرضیه را تقویت می‌کند، اما کمبود مدارک، نیاز به تحقیقات بیشتر با روش‌های نوین باستان‌شناسی را نشان می‌دهد و کاربردهای دیگر آن‌را هم باید درنظر داشت.  
کلیدواژه سفال لبه‌واریخته، جام وارکا، اوروک، مس‌وسنگ، آئین و مذهب
آدرس دانشگاه آزاد اسلامی واحد ورامین, دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی, گروه باستان‌شناسی, ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد ورامین, دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی, گروه باستان‌شناسی, ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد ورامین, دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی, گروه باستان‌شناسی, ایران
پست الکترونیکی bita.sodaei@gmail.com
 
   the function of bevelled-rim bowls: insights from the warka vase  
   
Authors ghaedi amir masoud ,yousefi zoshk rouhollah ,sodaei bita
Abstract    this article delves into the enduring enigma of bevelled-rim bowls, ubiquitous ceramic artifacts of the late 4th millennium bce near east, particularly within the uruk sphere of influence. these crudely manufactured vessels, found in vast quantitiesacross mesopotamia and the iranian plateau, have sparked extensive scholarly debateregarding their function. while utilitarian hypotheses, such as their use as ration bowlsor baking molds, have been proposed, this article explores the compelling evidencefor their ritualistic significance. through an examination of archaeological context,iconography, and textual evidence, the article highlights the potential role of bevelledrimbowls in religious ceremonies, offerings, and sacred meals. ultimately, bevelledrimbowls serve as a testament to the intricate interplay between the practical and thesacred in the uruk period, underscoring the ongoing quest to decipher the complexitiesof the ancient near east. this article explores the many different uses of bevelled-rimbowls. it was determined that these bowls were used for a variety of purposes, includingeverything from measuring food to baking to using the bowls for ritualistic purposes.the warka vase was examined and it was discovered that the depictions on the vasewere very similar to the bowls. this was used as evidence that bowls were used for morethan just utilitarian purposes.
Keywords beveled-rim bowls ,uruk ,chalcolithic ,seal ,religion
 
 

Copyright 2023
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved