فرآیند زیست‌تخریب‌پذیری منسوجات فرهنگی-تاریخی و اثر نانومواد در حفاظت از آن‌ها

در سراسر جهان مواد گران‌بهایی که از منسوجات مختلف تهیه شده‌اند، در موزه‌ها، گالری‌ها و کتابخانه‌ها نگه‌داری می‌شوند. این منسوجات، ازجمله مهم‌ترین عناصر میراث‌فرهنگی در دوره‌های مختلف تاریخ یک کشور بوده و مبیّن زندگی بشر در گذشته، خلاقیت‌های هنری، تجارت بین‌الملل، توسعۀ کشاورزی، تحولات فناوری و ارزش‌های فرهنگی و اجتماعی آن‌ها بوده است؛ بنابراین مطالعۀ آن‌ها و استفاده از روش‌های مناسب برای حفاظت و نگه‌داری از این منسوجات که میراث منحصربه‌فرد برای نسل‌های آینده می‌باشند، ضروری است. نحوۀ حفاظت و نگه‌داری از این منسوجات فرهنگی-تاریخی که یکی از متنوع‌ترین شاخه‌های حفاظت محسوب می‌شود، به عوامل متعددی ازقبیل: شرایط ذخیره‌سازی، سن منسوجات،  نوع الیاف تشکیل‌دهندۀ آن‌ها و هم‌چنین دورۀ تاریخی استفاده از آن‌ها بستگی دارد. نمونه‌های متعدد منسوجات فرهنگی-تاریخی که تحت تخریب زیستی قرار گرفته‌اند و هم‌چنین اثرات مخرب انواع روش‌های حفاظت فیزیکی و شیمایی برروی این اشیاء، سلامتی انسان و محیط‌زیست، نشان می‌دهند که نیاز به مطالعۀ سازوکار تخریب انواع میکروارگانیسم‌ها روی این منسوجات و جدیدترین روش‌های حفاظت از آن‌ها وجود دارد. در این‌راستا، هدف پژوهش حاضر بررسی چگونگی زیست‌تخریب‌پذیری منسوجات فرهنگی-تاریخی و آخرین روش‌های حفاظت از آن‌ها می‌باشد. برای نیل به هدف پژوهش، از روش تحلیل محتوای کیفی استفاده شد. پرسش‌های پژوهش عبارتنداز: فرآیند و سازوکار زیست‌تخریب‌پذیری منسوجات چیست؟ فناوری‌های نانو در محافظت از منسوجات تاریخی از چه جایگاهی برخوردار می‌باشند؟ نتایج نشان‌داد که یکی از جدیدترین و کارآمدترین روش‌های حفاظت از منسوجات فرهنگی-تاریخی در مقابل فرسایش ناشی از عوامل زیستی، استفاده از نانومواد می‌باشد. این ذرات دارای خواص چندگانه‌ای ازقبیل: خود پاک‌کنندگی، آزادسازی چرک، حفاظت در برابر اشعۀ ماورای بنفش، ضدمیکروبی و عملکرد طولانی مدت بدون به خطر انداختن خواص ذاتی منسوج می‌باشند، که می‌توانند در حفاظت از منسوجات فرهنگی-تاریخی و آهسته کردن فرآیندهای تخریب آن‌ها مفید باشند. 

the biodeterioration process of cultural-historical textiles and the effect of nanomaterials in their conservation

many important materials throughout the world are composed of a variety of textiles, which are stored and presented in museum collections, galleries, and libraries. these textiles are one of the most important elements of cultural heritage and interpretessential objects that document the past human life, artistic creations, international trade,agricultural development, technological developments, and their cultural and socialvalues. as a result, it is necessary to study and apply suitable methods to protect andconserve these kinds of unique heritage textiles for our future generations. the methodof conservation of these cultural-historical textiles is one of the most versatile branchesof conservation and depends on various parameters. a number of bio-deteriorationof cultural-historical textiles and also the disadvantages of conservation methods onthese objects, human health and the environment, show the need for evaluating thebio-degradation mechanism of different microorganisms on these kinds of textiles andthe use of latest methods for their conservation. in this way, the present work aims toinvestigate how cultural-historical textiles have been degraded, as well as the latestconservation methods. to achieve the purpose of the research, the qualitative contentanalysis method was used. the main research questions are what is the mechanismof biodegradability process of textiles? what is the importance of nano technologiesin the protection of historical textiles? the results showed that one of the newest andmost effective methods of protecting cultural-historical textiles against erosion causedby biological factors is the use of nanomaterials. these panicles have been intensivelystudied for various textile applications and demonstrated to provide multi-functionalperformance such as self-cleaning, release of dirty, protection against ultraviolet rays,antimicrobial properties, long-lasting, and multi-functional performance withoutcompromising the intrinsic properties of the textile, which can be utilized to protect thecultural-historical textiles and slow down their degradation processes.