بررسی مشکلات نگارشی- ویرایشی در کتاب fors tili (کتاب‌ آموزش زبان فارسی در کشور ازبکستان)

از جمله مشکلاتی که در زمینة‌ آموزش زبان فارسی به غیرفارسی‌زبانان وجود دارد؛ نبود منابع آموزشی مناسب به‌ویژه کتاب‌های آموزشی و درسی است. ازاین‌رو، بررسی، بازنگری، بازخوانی و اصلاح متون تالیف شده می‌تواند به متصدیان و نویسندگان کتاب‌های درسی کمک کند تا بهتر به اهداف آموزشی خود برسند و با شیوه‌ها یا متن‌های کاربردی‌تر موفقیت در آموزش را افزایش دهند. هدف از انجام پژوهش حاضر بررسی این موضوع است که آیا در کتاب fors tili که از جمله کتاب‌های آموزش زبان فارسی در کشور ازبکستان است، اشکالاتی از نظرگاه نگارشی، دستوری و انتخاب واژگان وجود دارد. در این پژوهش تمام صفحات و نیز طرح روی جلد کتاب به‌صورت جزءبه‌جزء با روش تحلیل محتوا که از جمله روش‌های کیفی است ازلحاظ میزان رعایت و پایبندی به قواعد نگارشی، دستوری و انتخاب واژگان بررسی شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد کتاب دارای اشکالات نگارشی و ویرایشی متعدد از جمله عدم رعایت نشانه‌گذاری، ایرادهایی در پیوسته و جدانویسی، عدم رعایت قواعد فاصله‌گذاری، غلط‌های املایی، خطاهای دستوری و عدم رعایت اصول آوانگاری و شیوه‌های کتاب‌آرایی است. همچنین شاهد خطاهای واژگانی فراوانی از جمله تعابیر عامیانه، نارسا و متناقض، گرته‌برداری نادرست، تکرار زائد کلمات، استفاده از واژگان بیگانه و جمع عربی نیز هستیم. برطرف کردن ایرادات کتاب و رعایت اصول علمی می‌تواند این کتاب را به یکی از منابع خوب آموزشی زبان فارسی، دست‌کم برای مخاطبان ازبکی زبان تبدیل کند.

investigating writing-editing problems in fors tili book

among the problems that exist in the field of teaching persian to non-persian speakers, we can mention inappropriate educational textbooks, which are one of the main sources of learning any language. therefore, reviewing and revising the authored texts can help textbook writers to better achieve their educational goals and increase success in education with more practical texts. the purpose of the present research is to investigate whether there are any problems in writing, grammar and vocabulary selection in the book fors tili book, which is one of the persian language teaching books in uzbekistan. in this research, whole of the book is examined with the content analysis method, which is one of the qualitative methods, in terms of the degree of adherence to the rules of writing, grammar and vocabulary selection. the findings show that the book has many writing and editing problems, including non-observance of punctuation, continuous and separate writing errors, non-observance of spacing rules, spelling mistakes, grammatical errors and non-observance of transliteration principles and book layout methods. we also see a lot of lexical errors, including slang, inadequate and contradictory expressions, slang, redundant repetition of words, use of foreign words and arabic plurals. it was found that this book was compiled based on the personal experience of the respected author in teaching persian language to uzbek speakers. fixing the flaws of the book and observing the scientific principles can make this book one of the good educational resources of persian language, at least for the uzbek speaking audience.