محاسبه هزینه تمام‌شده خدمت ویزیت پزشکان عمومی در ایران در سال‌ 1403

مقدمه: تعرفه‌گذاری خدمات سلامت از ابزارهای کلیدی سیاست‌گذاری در نظام سلامت است که بر عدالت، کارایی، کیفیت و دسترسی به خدمات تاثیر می‌گذارد. این مطالعه با هدف محاسبه هزینه تمام‌شده خدمت ویزیت پزشکان عمومی در ایران در سال1403 انجام شد.روش‌کار: در این مطالعه مقطعی از روش هزینه‌یابی پایین به بالا استفاده شد. منابع مورد نیاز برای ارائه خدمت ویزیت در مطب پزشکان عمومی با استفاده از استانداردها و مصاحبه با پزشکان عمومی (20 نفر) شناسایی و اندازه‌گیری شد، سپس این منابع با توجه به قیمت‌های بازار ارزش‌گذاری گردید. متوسط هزینه‌های مطب در هر ماه به تفکیک نوع هزینه برآورد گردید. متوسط درآمد مورد انتظار پزشک عمومی در هر ماه با استفاده از داده‌های هزینه-درآمد خانوار برآورد گردید. از مجموع هزینه‌های مطب و درآمد مورد انتظار پزشک، درآمد مورد انتظار مطب در هر ماه محاسبه شد. در نهایت از تقسیم درآمد مورد انتظار مطب در هر ماه بر تعداد ویزیت مورد انتظار، هزینه به ازای هر ویزیت برآورد گردید. یافته‌ها: هزینه تمام‌شده هر ویزیت برای تهران 2٬264٬281ریال و برای کل کشور 1٬421٬986ریال در سال 1403 برآورد شد. سهم حق‌الزحمه حرفه‌ای پزشک حدود 50% از کل هزینه بود. هزینه‌های سربار مطب حدود 40 % و مالیات بر درآمد 10-9 % از کل درآمد مورد انتظار مطب را تشکیل می‌داد.نتیجه‌گیری: بین تعرفه جاری و هزینه تمام‌شده واقعی ویزیت شکاف وجود دارد. این شکاف می‌تواند بر انگیزه پزشکان، دسترسی به خدمات و کیفیت ارائه خدمت تاثیر منفی بگذارد. یافته‌های این مطالعه می‌تواند مبنای علمی برای تعیین تعرفه‌های عادلانه و مبتنی بر شواهد فراهم کند.

calculating the cost of general practitioner visit services in iran in 2024

introduction: tariff-setting for healthcare services is a key policy tool in health systems، influencing equity، efficiency، quality، and access to care. this study aimed to calculate the cost of a general practitioner (gp) visit in iran in 2024.methods: this cross-sectional study employed a bottom-up costing approach. resources required for providing a gp visit service in private practices were identified and measured using standards and interviews with 20 gps. these resources were then valued using market prices. average monthly clinic costs were estimated. the expected monthly income for a gp was estimated using household income and expenditure data. the total expected monthly revenue of the clinic was calculated by summing the clinic costs and the gp's expected income. finally، the cost per visit was estimated by dividing the total expected monthly revenue by the expected number of monthly visits.results: the estimated cost per visit in 2024 was 2،264،281 rials in tehran and 1،421،986 rials for the entire country. the gp's professional fee constituted approximately 50% of the total cost. clinic overhead costs accounted for about 40%، and income tax accounted for 9-10% of the total expected clinic revenue.conclusion: a gap exists between the current official tariff and the actual cost of a gp visit. this gap can negatively affect physicians' motivation، access to services، and the quality of care provided. the findings of this study can provide a scientific basis for establishing equitable and evidence-based service tariffs.