تاثیر اختلاف دارین بر وصیت تملیکی و عهدی در فقه اسلامی

مسئله محوری پژوهش بررسی تاثیر اختلاف دارین بر وصیت تملیکی و عهدی در فقه اسلامی است، از عوامل موثر بر وصیت، اتفاق و اختلاف دارین موصی و موصی‌له در وصیت تملیکی و موصی و وصی در وصیت عهدی است، اختلاف دارین بیانگر اختلاف در دین و سرزمین طرفین وصیت است. یافته‌ها با روند توصیفی تحلیلی از این قرارند: فقهای اسلامی در رای مشهور بنابر ادله روایی وصیت افرادی را که اختلاف دین و سرزمین ندارند، برای همدیگر و همچنین وصیت به مال کافر حربی برای مسلمان را جایز دانسته‌اند، اما در وصیت مسلمان برای کافر حربی مستامن و غیرمستامن اختلاف‌نظر دارند، در کل با توجه به اطلاق آیه وصیت و سایر ادله، می‌توان برای هر شخصی از هر دین و سرزمینی وصیت به مال نمود، در وصیت عهدی اختلاف دین، بنابر ادله روایی مانع از وصیت است، اگرچه بنا بر اتفاق آراء فقها، وصیت عهدی برای کافر جایز نیست. اما عامل مهم و خصیصه برجسته در وصیت عهدی عدالت رفتاری و امانت وصی است و مطابق اطلاق آیه وصیت و برخی آراء شاذ از برخی فقها و مناقشات وارده بر دلایل عدم جواز، مدعا این است در صورت عدالت کافر، می‌توان لااقل برای کافر ذمی و با ضم امین مسلمان، وصیت عهدی قائل بود.

The Effect of Ikhtilaf AlDarayn (Territoriality) on Wills of Testament and Wills of Possession in Islamic jurisprudence

The central issue of the research is the study of the effect of Ikhtilaf AlDarayn (Territoriality) on Wills of Testament and Wills of Possession in Islamic jurisprudence. One of the factors affecting the will is Ikhtilaf AlDarayn in the parties of a will. Ikhtilaf AlDarayn refers to the difference of religion and nationality of the parties of a will. Findings with descriptiveanalytical process are as follows; Islamic jurists in the popular opinion, according to the narrations, have considered permitted the will of people who do not differ in religion and nationality for each other as well as the will of a military infidel for Muslims, but they disagree in the will of Muslims for infidels. According to the verse of testament and other evidences, a will can be made for any person from any religion and land. In wills of Testament, difference in religion, based on narrative evidence, is not permitted. However, an important factor and a prominent feature in wills of testament is behavioral justice and trustworthiness of the testator. According to the verse of will and some opinions of some jurists and disputes over the reasons for impermissibility, it is claimed that in case of justice of an infidel, a testament can be made at least for a Tributary (Dhimmi) infidel with the trust of a Muslim.