روند حیوان گزیدگی و چالش های مرتبط با سلامت جامعه در مازندران: یک مطالعه توصیفی گذشته نگر

مقدمه و هدف: هاری یک عفونت ویروسی کشنده است که ازطریق گزش حیوانات، به‌ویژه سگ‌های ولگرد، منتقل می‌شود. مرگ‌ومیر ناشی از آن با وجود پیشرفت‌های واکسیناسیون، در کشورهای در حال توسعه همچنان بالا است. این مطالعه ویژگی‌های جمعیت‌شناختی و اقدامات کنترلی در مازندران را بررسی می‌کند.روش‌ کار: این مطالعه توصیفی بر بیماران دچار حیوان‌گزیدگی در استان مازندران انجام شد. اطلاعات بیماران از مراکز درمانی طی سال 1401 جمع‌آوری و به معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی ارسال شد. داده‌ها پس از پالایش و ورود به نرم‌افزار spss نسخه 24، شامل متغیرهایی نظیر جنسیت، شغل، نوع حیوان و محل وقوع حادثه بدون محدودیت سنی یا نژادی، تحلیل شدند. روند حیوان‌گزیدگی براساس ماه و شهرستان گزارش شد.یافته‌ها: در سال 1401 در مازندران، 5989 مورد حیوان‌گزیدگی ثبت شد که 502 مورد آن مربوط به مسافران بود. 73 درصد مراجعان مرد بودند و 36.3 درصد شغل آزاد داشتند. بیشترین آسیب‌دیدگان گروه سنی 30 تا 39 سال بودند و سبب 88 درصد موارد حیوانات اهلی بوده‌اند. سگ‌ها عامل 83 درصد و گربه‌ها 15.6 درصد گازگرفتگی‌ها بودند. 87 درصد افراد سه مرتبه واکسینه ضد هاری شدند و بیشترین موارد در خرداد و مرداد ثبت شد. بیشترین شیوع حیوان‌گزیدگی در هر صد هزار نفر مربوط به شهر تنکابن بوده است.نتیجه‌گیری: افزایش موارد حیوان‌گزیدگی در سال 1401 در مازندران، نگرانی‌های جدی درباره سلامت عمومی ایجاد می‌کند. ضرورت آموزش عمومی و افزایش آگاهی درباره خطرات و نحوه برخورد با حیوانات به‌ویژه سگ‌ها، در کنار واکسیناسیون مناسب و به‌موقع در برابر هاری احساس می‌شود.

trend of animal bites and challenges related to community health inmazandaran: a retrospective descriptive study

introduction and purpose: rabies is a fatal viral infection transmitted through animal bites, particularly from stray dogs. despite marked advancements in vaccination, mortality rates remain high in developing countries. thie presentstudy aims to assess demographic characteristics and control measures related to animal bites in mazandaran.methods: this retrospective descriptive study focused on patients with animal bites in mazandaran province. patient data were collected from healthcare centers throughout 2022 and sent to the health deputy of the university of medical sciences. the data which included variables, such as gender, occupation, type of animal, and location of incidents, were analyzed in spss software (version 24). the trend of animal bites was reported based on month and county.results: there were 5,989 recorded cases of animal bites, with 502 cases involving travelers. reagdring gender and career, 73% of patients were male, and 36.3% had freelance occupations. the highest number of victims was in the age group of 30-39 years, with 88% of cases involving domestic animals. dogs accounted for 83% and cats for 15.6% of the bites. moreover, 87% of subjects were vaccinated against rabies three times, with the highest number of cases reported in june and august. the maximum prevalence of animal bites per 100,000 persons occurred in tonekabon.conclusion: the increase in animal bite cases in 2022 raises serious public health concerns in mazandaran. there is a pressing need for public education and increased awareness about the risks and how to handle animals, especially dogs, alongside appropriate and timely rabies vaccinations.