تحلیل رابطه سبک رانندگی پرخطرسوخت بران غیرمجاز بر ترس از جرم مورد پژوهی: رانندگان محور زابل - زاهدان

زمینه و هدف: سبک رانندگی پرخطر سوخت‌بران غیرمجاز در محور زابل-زاهدان، منجر به ایجاد ترس از جرم در میان سایر رانندگان می‌شود. این ترس با کاهش آرامش ذهنی رانندگان و افزایش احتمال تصادفات جاده‌ای ارتباط مستقیم دارد. پژوهش حاضر تلاش دارد عوامل ذهنی موثر بر شکل‌گیری این ترس را شناسایی کرده و پیامدهای آن را تحلیل کند.روش: پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، کیفی-اکتشافی است. جامعه آماری شامل تمامی رانندگانی است که در سال 1402 در محور زابل-زاهدان تردد داشته‌اند. نمونه‌گیری به‌روش قضاوتی انجام و تعداد 22 نفر برای مطالعه انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل 32 کارت کیو بود که با استفاده از آن، دیدگاه‌های مشارکت‌کنندگان گردآوری و اولویت‌بندی شد. پایایی داده‌ها با استفاده از آلفای کرونباخ 77 درصد محاسبه و تحلیل داده‌ها با روش تحلیل عاملی انجام گرفت.یافته‌ها: یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که میان سبک رانندگی پرخطر سوخت‌بران غیرمجاز و ترس از جرم، به‌ویژه ترس از تصادفات جاده‌ای، رابطه معنادار و مثبت وجود دارد. عوامل ذهنی تاثیرگذار در این رابطه شامل عدم رعایت قوانین، پوشش رسانه‌ای جرم، وجود گریزگاه‌های غیررسمی، مهارت رانندگی پایین، چشم‌اندازهای جاده‌ای نامناسب، تجربه بزه‌دیدگی و احساس ترس هستند.نتایج: نتایج پژوهش نشان می‌دهد که شناسایی و کنترل عوامل ذهنی موثر بر ترس از جرم ناشی از رانندگی پرخطر سوخت‌بران غیرمجاز می‌تواند نقشی کلیدی در کاهش تصادفات جاده‌ای ایفا کند. توجه به این عوامل و اتخاذ سیاست‌های موثر توسط نهادهای ذی‌ربط، از جمله بهبود نظارت جاده‌ای و اطلاع‌رسانی هدفمند، می‌تواند به افزایش آرامش ذهنی رانندگان و ارتقا ایمنی جاده‌ای منجر شود.

analysis of the relationship between high-risk driving style of illegal drivers and fear of crimecase study: zabul-zahedan axis drivers

background and purpose: the risky driving style of illegal fuel carriers creates fear of crime towards drivers who travel on the roads. the consequences of fear of crime are closely related to the peace of mind of drivers in the direction of safe and secure driving. therefore، not paying attention to the factors that cause fear can greatly increase the risk of road accidents. therefore، the present research was conducted with the aim of identifying the mental factors that play a role in the formation of fear of crime caused by driving style.method: in this research، q method is used. the statistical population includes all the drivers who traveled on the zabel-zahedan transportation axis in 1402. the sample size is based on the criteria of the q method، 22 people who were judged by the sampling method were selected. the tool for collecting 32 factor arrays is defined using 32 cue cards for each participant. the reliability of the table of propositions is based on cronbach's alpha coefficient of 77%، the percentage of data calculation and analysis has been done by factor analysis method.findings: the subjective factors of this research showed that there is a significant and positive relationship between the driving style of illegal fuel drivers and fear of crime (fear of road accidents).results: the results of data analysis showed that there is a significant and positive relationship between the subjective factors of non-observance of laws، media coverage of crime، refuge، skill، perspective، experience of being injured and the feeling of fear caused by the risky driving style of illegal fuel drivers and fear of crime. .keywords: fear of crime، refuge، points of fear، illegal fuel drivers، road accidents