مقایسه اثربخشی بازی‌درمانی فلورتایم و قصه‌درمانی بر پرخاشگری کودکان با اختلال طیف اُتیسم

زمینه و هدف: یکی از مشکلات رایج کودکان با اختلال طیف اُتیسم، پرخاشگری است؛ پرخاشگری در کودکان با اختلال طیف اُتیسم، می تواند باعث بروز آسیب های جدی برای فرد و اطرافیانش شود؛ پژوهش حاضر با هدف مقایسه بازی درمانی فلورتایم و قصه درمانی بر پرخاشگری کودکان با اختلال طیف اُتیسم انجام شد. روش: پژوهش حاضر از نوع شبه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه گواه بود. جامعه آماری شامل همه دانش آموزان پسر 7 تا 12 سال مشغول به تحصیل در مدرسه کودکان با اختلال طیف اُتیسم شهر رانیه در سال 2022 - 2023 میلادی بود که از این بین تعداد 45 نفر به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و در 2 گروه آزمایشی و یک گروه گواه )در هر گروه15 نفر ( گمارش تصادفی شدند. ابزارهای مورد استفاده پژوهش شامل پرسشنامه پرخاشگری شهیم ) 1385 (، بازی درمانی فلورتایم دیویس ) 2016 ( و قصه درمانی گری ) 2015 ( بودند؛ ابتدا پیش آزمون به صورت پرسشنامه والدین برای هر 3 گروه اجرا شد. سپس 2 گروه آزمایشی تحت مداخله )یک گروه به صورت بازی درمانی و گروه دیگر به صورت قصه درمانی( قرار گرفتند؛ با توجه به شرایط کودکان با اختلال طیف اُتیسم مداخله به صورت فردی اجرا شد و پس از مداخله، پس آزمون بر روی هر 3 گروهاجرا شد. فرضیه پژوهش در نرم افزار spss نسخه 27 با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره تجزیه وتحلیل شد. یافته ها: نتایج آزمون تحلیل کوواریانس نشان داد که هر 2 مداخله بازی درمانی و قصه درمانی بر پرخاشگری کودکان با اختلال طیف اُتیسم تاثیر معنادار داشت(05/p<0) اما فقط در میزان اثربخشی 2 روش مداخله بازی درمانی فلورتایم و قصه درمانی در مولفه پرخاشگری رابطه ای، تفاوت معنادار مشاهده شد.(05/ p<0). نتایج آزمون تحلیل کوواریانس نشان داد، سطح معنا داری در مولفه پرخاشگری رابطه ای کمتر از 0/05 بود که نشان می دهد تفاوت معنا داری در میزان اثربخشی 2 روش مداخله بازی درمانی فلورتایم و قصه درمانی بر مقیاس پرخاشگری رابطه ای، وجود دارد (05/p<0). در نمره کل پرخاشگری و سایر مولفه ها تفاوتی بین اثربخشی 2 گروه مشاهده نشد( 05/p>0). بررسی اندازه اثر نشان داد که بیشترین تفاوت در مولفهپرخاشگری رابطه ای، با ضریب 0/287 مشاهده شد. نتیجه گیری: با توجه به نتایج پژوهش حاضر هر 2 مداخله ی بازی درمانی فلورتایم و قصه درمانی بر کاهش پرخاشگری تاثیر دارند. لذا پیشنهاد می شود، بازی درمانی فلورتایم به عنوان راهبردی نوین و قصه درمانی به عنوان رویکردی مکمل به درمانگران کودکان با اختلال طیف اُتیسم آموزش داده شود تا این درمانگران در مداخلات خود این راهبردها را به کارگیرند.

comparing the effectiveness of floor time play therapy andstory therapy on the aggression of children with autismspectrum disorder

abstractbackground and purpose: one of the common problems of children with autism spectrum disorder isaggression; aggression in children with autism spectrum disorder can cause serious harm to the person andthose around him; the present study was conducted with the aim of comparing floor time play therapy andstory therapy on the aggression of children with autism spectrum disorder.method: the current research was a semi-experimental research with a pre-test-post-test design andcontrol group. the statistical population included all students from 7 to 12 years of age studying in the schoolfor children with autism spectrum disorder in ranieh city in 2022-2023, from which 45 people were selectedby purposive sampling and divided into two experimental groups and one control group (in each group 15people) were randomly assigned. the tools used in the research were shahim's aggression questionnaire(2015), davis' floor time play therapy (2016) and gary's story therapy (2015); first, the pre-test wasadministered in the form of a parent questionnaire for all three groups, then the two experimental groupswere subjected to intervention (one group in the form of play therapy and the other group in the form ofstory therapy); according to the conditions of children with autism spectrum disorder, the intervention wasimplemented individually and after the intervention, the post-test was implemented on all three groups. theresearch hypothesis was analyzed in spss software version 27 using multivariate covariance analysis.findings: the results of the covariance analysis test showed that both play therapy and story therapyinterventions had a significant effect on the aggression of children with autism spectrum disorder (p<0.05),but only in the effectiveness of the two intervention methods of flower time play therapy and story therapy inthe aggression component. a significant difference relationship was observed (p<0.05). the results of theanalysis of covariance showed that the level of significance in the relational aggression component was lessthan 0.05, which indicated that there was a significant difference in the effectiveness of two methods of playtherapy, floor time and story therapy, on the scale of relational aggression (p<0.05). there was no differencebetween the effectiveness of the two groups in the total score of aggression and other components (p<0.05).examining the effect size showed that the biggest difference was observed in the relational aggressioncomponent with a coefficient of 0.287.conclusion: according to the results of the present study, both floor time play therapy and story therapyinterventions have an effect on reducing aggression. therefore, it is suggested that floor time play therapy asa new strategy and story therapy as a complementary approach should be taught to the therapists of childrenwith autism spectrum disorder so that these therapists can use these strategies in their interventions.