واکاوی کنشگری اجتماعی با رویکرد تشکلی از دیدگاه دانشجویان بسیجی فعال دانشگاه‌های اصفهان

کنشگری اجتماعی یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های دوران دانشجویی است که از قرن بیستم وارد مباحث سیاسی و اجتماعی جامعه شده است. دانشجویان فعال بسیجی، کنشگرانی اجتماعی که نیز ازجمله کنشگرانی هستند که در چالش‌های نظری پیش روی نظام و دفاع از ارزش‌های والای انقلاب اسلامی به کنش در عرصه‌های گوناگون می‌پردازند. نظر به اهمیت این مسئله، در این پژوهش با روش کیفی و رویکرد تحلیل مضمون از طریق مصاحبه با 28 نفر از دانشجویان فعال بسیجی دانشگاه‌های اصفهان، کنشگری اجتماعی، مولفه‌ها و راهبردهای آن در فهم این دانشجویان واکاوی شد. از تجزیه‌وتحلیل 366 واحد معنادار و مضمون پایه، سپس تلفیق آن به 17 مضمون سازمان دهنده و در سطح انتزاع بالاتر به 7 مضمون فراگیر، چنین به دست آمد که «مطالبه‌گری کنش مند دانش‌محور»، «دیگرپذیری اخلاق مدار»، «گفتمان سازی شبکه‌ای شده»، «چندسو نگری فرایندی» و «آرمان‌خواهی انقلابی» از مضامین فراگیری است که بیانگر مولفه‌های کنشگر اجتماعی در فهم فعالان بسیجی است. «بازنگری ساختار زدا» برای رهایی از «کلیشه‌سازی»، «قالب‌پروری» و «دشمن‌سازی» از تجزیه‌وتحلیل مصاحبه‌ها به دست آمد. همچنین راهبرد «سویه کنش‌مند انسانی گفتمان‌گرا» مضمون فراگیر است که با مضامین سازمان دهنده «واقع‌نگری»، «نوآوری نیازمحور»، «بازنگری ساختاری» و «فهم مشترک شده» در یک پیوستار، «هسته سختِ گفتمان‌ساز تعامل‌نگر» را در عرصه کنشگری اجتماعی در فهم دانشجویان فعال بسیجی بازنمایی نموده است.

“exploring social activism with a collective approach from the perspective of active basij students at universities in isfahan”

social activism is one of the most significant characteristics of student life that has emerged in political and social discussions since the 20th century. active basij students are social activists who engage in various arenas to address the theoretical challenges facing the system and to defend the noble values of the islamic revolution. given the importance of this issue, this study employs a qualitative methodology and a thematic analysis approach through interviews with 28 active basij students from universities in isfahan to explore their understanding of social activism, its components, and strategies. analyzing 366 meaningful units and foundational themes led to the synthesis of 17 organizing themes, which were further consolidated into 7 overarching themes. these overarching themes include “demand-driven, knowledge-based activism,” “ethical otherness acceptance,” “networked discourse formation,” “multi-perspective process,” and “revolutionary idealism,” which reflect the components of social activism in the understanding of basij activists. the theme “structural revisionism” emerged from the analysis of interviews as a means to escape “stereotyping,” “patterning,” and “enemy-making.” additionally, the strategy of “human, discourse-oriented activism” is an overarching theme that, along with organizing themes of “realism,” “needs-based innovation,” “structural revision,” and “shared understanding,” illustrates the “core of interaction-oriented discourse formation” in the social activism of active basij students.