چالش‌ها و راهبرد‌های توسعه روستایی در مناطق آزاد (مطالعه موردی: روستاهای منطقه آزاد انزلی)

همراه با پیدایش مناطق آزاد در کشور، توسعه ملی، منطقه‌ای و محلی(روستایی) رخ داده و هر گونه فعالیت آنها بر سکونتگاه‌های شهری و روستایی تاثیرگذار خواهد بود. منطقه آزاد انزلی با وجود شرایط و قوانین بسیار مناسب و ایجاد امنیت سرمایه و دارایی از مناطق مستعد برای جذب سرمایه‌گذاری خارجی و داخلی طی سالهای اخیر بوده است و این امر باعث تغییرات اجتماعی فرهنگی اقتصادی و... در سکونتگاه‌های روستایی اطراف این منطقه گردیده است. روش تحقیق توصیفی تحلیلی می‌باشد که با توزیع پرسشنامه محقق ساخت در روستاهای پیرامون منطقه آزاد انزلی و پیمایش میدانی مورد ارزیابی قرار گرفته است. نتایج تحلیلی داده‌ها نشان می‌دهد که وجود مناطق آزاد و ویژه اقتصادی بندرانزلی باعث افزایش قیمت زمین، افزایش درآمد (در بخش انباری داری، تخلیه بار و...) شده است. همچنین تا حدودی باعث مهاجرت معکوس و تثبیت جمعیت به میزان خیلی کم تا کم شده است. همچنین رابطه میزان صادرات با سرمایه‌گذاری در فعالیت‌های عمرانی (حمل ونقل، توسعه راه و...) و رابطه بین وجود منطقه آزاد و ویژه اقتصادی با افزایش اشتغال در منطقه سنجیده شد که بر اساس ضریب همبستگی اسپیرمن در سطح 95% دارای رابطه معناداری بودند. بین بهبود خدماتی رسانی و وجود منطقه آزاد و ویژه اقتصادی در شهرستان بندرانزلی رابطه همبستگی در سطح 99% برقرار بود. با توجه به آزمون فرضیه‌ها و تحلیل داده‌ها هرچند مناطق آزاد و ویژه اقتصادی در توسعه منطقه نقش داشته‌اند اما موفقیت به دست آمده در این زمینه چندان موردتوجه نیست به صورتی که 68.8 درصد افراد (روستاییان و کارشناسان) بیان داشته‌اند که نقش این مناطق در توسعه منطقه متوسط رو به ضعیف بوده است.