آسیب شناسی پیشگیری انتظامی از بزه دیدگی و بزهکاری کودکان خیابانی

یکی از آسیب‌های جدی جوامع درحال‌توسعه، گسترش روز‌افزون کودکان خیابانی است که اغلب از طریق تکدی‌، بزهکاری‌، شغل‌های کاذب فصلی و ... امرار معاش می‌کنند. تامین امنیت از سوی پلیس برای این قشر آسیب‌پذیر، با توجه به نوع اقدامات پیشگیرانه متناسب با این گروه، بدون شناسایی آسیب‌های درون و برون‌سازمانی میسر نخواهدشد؛ از این رو، هدف اصلی این پژوهش، شناسایی آسیب‌های پیشگیری انتظامی از بزه‌دیدگی و بزهکاری کودکان خیابانی به‌منظور سنجش وضعیت موردانتظار برای نیل به شرایط ایده‌آل است. تحقیق حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش جمع‌آوری اطلاعات، توصیفی(کیفی - اکتشافی) است. جامعه آماری تحقیق شامل فرماندهان، مدیران و خبرگان است که در حوزه پیشگیری انتظامی پلیس دارای سابقه فعالیت بوده‌اند و برای انتخاب نمونه نیز از روش هدفمند قضاوتی و گلوله‌برفی استفاده شده‌است. این تحقیق با انجام 25 مصاحبه و سپس داده‌ها به روش تحلیل تم مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت و بر اساس طبقه‌بندی سه‌شاخگی میرزایی در سه بعد ساختاری، رفتاری و زمینه‌ای دسته بندی شد. تعداد 4 مولفه یا تم اصلی در بعد ساختاری شامل ساختار، اهداف و راهبرد سازمانی، فرآیندها و روش‌ها، منابع مادی و مالی؛ تعداد 4 مولفه یا تم اصلی در بعد رفتاری شامل آموزش، انگیزه، تجربه و مهارت، و فرهنگ سازمانی؛ تعداد 5 مولفه یا تم اصلی در بعد زمینه‌ای شامل اجتماعی و فرهنگی، ارباب‌رجوع، زیرساخت‌ها و مبادی پشتیبانی‌کننده، بسترهای قانونی و حقوقی و تعامل با محیط علمی بیرونی شناسایی شد. نتایج به‌دست‌آمده از تجزیه‌وتحلیل تم و مولفه‌ها و شاخص‌های آسیب پیشگیری انتظامی از جرایم کودکان خیابانی نشان می‌دهد که بین وضعیت موجود پیشگیری با وضعیت مورد انتظار بر اساس قواعد و استاندارهای بین‌المللی حقوق کودکان و نوجوانان و فرآیند اقدامات پیشگیرانه از جرایم کودکان خیابانی در 85 شاخص یا آسیب شناسایی‌شده، فاصله زیادی وجود دارد و در پایان نیز پیشنهاداتی برای اصلاح و تقویت شاخص‌های به‌دست‌آمده از سوی محققان مطرح شده‌است.