مقایسه وضعیت موجود و مطلوب مشارکت عمومی در ارزیابی اثرات محیط زیستی

مشارکت‌عمومی به عنوان بخش جدایی‌ناپذیر از ارزیابی اثرات محیط‌زیستی و در راستای دستیابی به اصول توسعه پایدار شناخته می‌شود. از جمله مزایای مشارکت عمومی در ارزیابی اثرات محیط زیستی بهبود کیفیت برنامه ها و پروژه ها و ایجاد پذیرش برای پروژه از سوی مردم است. هدف پژوهش حاضر بررسی وضعیت موجود مشارکت‌عمومی در ارزیابی اثرات محیط‌زیستی ایران و مقایسه آن با وضعیت مطلوب به روش دلفی فازی می‌باشد. به این منظور پرسش نامه ای محقق ساخت تهیه شد و روایی آن توسط استادان و صاحب‌نظران تایید گردید و پایایی آن نیز با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ 919/0 سنجیده شد. پانل دلفی از میان چهار حوزه سازمان و اداره کل حفاظت محیط‌زیست، انجمن ارزیابی اثرات محیط‌زیستی ایران، دانشگاه‌ها و شرکت‌های مهندسین مشاور شناسایی شدند و 25 متخصص نظر خود را در طول دو راند ارائه دادند. نتایج بررسی وضعیت موجود، حاکی از این مساله می‌باشد که، ازجمله عوامل مورد توافق در میان خبرگان در ترسیم وضعیت مطلوب، تجدیدنظر در سیاست‌ها، تدوین دستورالعمل ها، تعیین چارچوب‌ها و استاندارهای مشارکت‌عمومی و همچنین آموزش مستمر و ارتقا آگاهی و نگرش در میان همه دست‌اندرکاران ارزیابی اثرات محیط‌زیستی می‌باشد.

Comparison of the current and desirable status of public participation in environmental impact assessment

Public participation is an integral part of environmental impact assessment (EIA) in order to achieve sustainable development principles. The aims of public participation in EIA vary from improving the quality of plans and projects, improving implementation by preventing litigation and costly delays and meeting legal requirements, to improving active citizenship, complementing democracy, protecting individual rights and creating acceptance for the project’s outcome. Thus, this study was aimed at investigating the current status of public participation in EIA of Iran and compare it with desirable state. This study applied the fuzzy Delphi method In order to map the desired situation and compare it with the current status of public participation in the Iran. The results show that lack of adequate attention to the public participation, leads to major shortcomings in the levels and methods of public participation in EIA reports. Effective factors in achieving the desired status are: revision of policies, procedures, determination of frameworks and standards of public participation and continuous training and awareness among all stakeholders of environmental impact assessment.