اثر محلول‌پاشی سلنیوم بر ویژگی‌های مورفوفیزیولوژیک و فعالیت آنزیمی مینا چمنی (bellis perennis) زیر تنش کم‌آبی

مینا چمنی (bellis perennis) گیاهی چندساله و پاییزه است که به دلیل گل‌های فراوان و دوره گلدهی طولانی آن یکی از بهترین گزینه‌ها برای باغ‌های صخره‌ای، حاشیه باغچه‌ها و گلدان‌های پشت پنجره است. کم‌آبی یکی از عوامل تاثیرگذار بر کمیت و کیفیت گیاهان است. امروزه از ترکیبات مختلفی برای افزایش تحمل گیاهان به تنش‌های محیطی استفاده می‌شود. یکی از این ترکیبات سلنیوم است که از راه افزایش ترکیبات و آنزیم‌های آنتی‌اکسیدان، تحمل گیاه به تنش را افزایش می‌دهد. این آزمایش، برای بررسی اثر محلول‌پاشی سلنیوم بر ویژگی­های رشدی، فیزیولوژیک و فعالیت آنزیمی مینا چمنی در شرایط تنش کم‌آبی در شهر کرج انجام شد. تیمارها شامل شاهد (بدون تنش) تنش کم‌‌آبی (25، 50 و 75% ظرفیت زراعی) و محلول‌پاشی با سلنیوم به صورت سلنات سدیم (صفر، 50 و 100 میلی‌گرم در لیتر) بود. تنش کم‌آبی در مرحله 6 تا 8 برگی به­کار رفت و محلول‌پاشی برگی سلنیوم در دو مرحله انجام شد، مرحله اول 6 تا 8 برگی و مرحله دوم با فاصله زمانی دو هفته‌ پس از محلول‌پاشی مرحله اول و در پایان نمونه‌برداری در مرحله گلدهی کامل صورت گرفت. نتایج نشان داد که تیمارها تاثیر معنی‌داری بر ویژگی­های مورد ارزیابی داشتند. بیشترین وزن تر و خشک اندام هوایی (135.17- 16.42 گرم) و نشت یونی (35/%84) در تیمار ظرفیت زراعی شاهد و سلنیوم 50 میلی‌گرم در لیتر بود. بیشترین وزن تر و خشک ریشه (39.46- 5.28 گرم)، محتوای آنتوسیانین گلبرگ (0.92 میلی‌گرم در گرم وزن تر گلبرگ)، پروتئین (34.2 میکروگرم در گرم وزن تر گلبرگ)، فعالیت آنزیم‌های کاتالاز (5.68 واحد آنزیم در گرم وزن تر گلبرگ)، سوپر اکسید دیسموتاز (3.27 واحد آنزیم در گرم وزن تر گلبرگ) و پراکسیداز (10.32 واحد آنزیم در گرم وزن تر گلبرگ) در تیمار ظرفیت زراعی 75% و سلنیوم 50 میلی‌گرم در لیتر به‌دست آمد. بیشترین محتوای کلروفیل کل برگ (6.43 میلی‌گرم در گرم وزن تر برگ) در تیمار ظرفیت زراعی 50% و سلنیوم 50 میلی‌گرم در لیتر و بیشترین میزان پرولین (37.45 میلی‌گرم در گرم وزن خشک برگ) در تیمار ظرفیت زراعی 25% و سلنیوم 100 میلی‌گرم در لیتر مشاهده شد. با توجه به نتایج این پژوهش می‌توان بیان نمود که محلول‌پاشی سلنیوم 50 میلی‌گرم در لیتر در تمامی سطوح تنش کم‌آبی موجب بهبود ویژگی­های رشدی، فیزیولوژیک و فعالیت آنزیمی مینا چمنی شد.

effect of selenium foliar application on the morphophysiological characteristics and enzyme activities of english daisy (bellis perennis) under water deficit stress

english daisy (bellis perennis) is a perennial and autumn plant that is one of the best options for rock gardens, garden borders, and window pots due to its abundant flowers and long flowering period. water deficit is one of the factors affecting the quantity and quality of plants. today, various compounds are used to increase the tolerance of plants to environmental stresses; one of these compounds is selenium, which increases the plant’s tolerance to stress by increasing antioxidant compounds and enzymes. to investigate the effect of selenium foliar application on the growth, physiological and enzymatic activity of english daisy (bellis perennis) under water deficit stress, an experiment was conducted at karaj, iran. the treatments included drought stress (control (no stress), 75, 50 and 25% field capacity) and foliar application of selenium in a form of selenat sodium (zero, 50 and 100 mg l-1). water deficit stress was applied at the 6-8 leaf stage and selenium foliar application was performed in two stages, the first stage was carried out at 6-8 leaf stage and the second stage was done with a time interval of two weeks after the first stage foliar spraying, and finally sampling was done at the full flowering stage. the results showed that the treatments had significant effects on the evaluated traits. the highest fresh and dry weights of aerial parts (16.42-135.17 g), and cell membrane stability index (84.35%) were observed in the treatment of control field capacity and selenium 50 mg l-1. the highest fresh and dry weights of roots (5.28-39.46 g), petal anthocyanin level (0.92 mg g-1 fw petal), protein (34.2 μg g-1 fw petal), catalase activity (68 5.1 enzyme units g-1 fw petal), superoxide dismutase (3.27 enzyme units g-1 fw petal) and peroxidase (10.32 enzyme units g-1 fw petal) were obtained in 75% fild capacity and 50 mg l-1 selenium. the highest total chlorophyll content (6.43 mg g-1 fw leaf) in the treatment of 50% field capacity and 50 mg l-1selenium and the highest amount of proline (37.45 mg g-1 dw leaf) in the treatment of 25% field capacity and selenium were observed at 100 mg l-1. according to the results of this research, it can be stated that selenium foliar application (50 mg l-1) in all levels of water deficit stress improved the growth, physiological characteristics and enzyme activities of english daisy under water deficit stress.