نیازسنجی آموزشی مهارت خوداشتغال‌زایی دانش‌آموزان روستایی در ایجاد کسب و کارهای کوچک برمبنای مدل بوریچ

یکی از عواملی که امروزه به عنوان راهکار اساسی در توسعه روستایی شناخته می‌شود، انجام نیازسنجی دقیق آموزشی است که می‌تواند بنیان اصلی برای طرح‌ریزی و اجرای یک برنامه آموزشی اشتغال‌آفرین باشد. لذا هدف این پژوهش نیازسنجی آموزشی مهارت خوداشتغال‌زایی دانش‌آموزان روستایی در ایجاد کسب و کارهای کوچک بر مبنای مدل بوریچ بود. روش تحقیق حاضر توصیفی-پیمایشی بوده است. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه‌ی دانش‌آموزان پایه یازدهم و دوازدهم (779 نفر) هنرستان‌های واقع در روستاهای اطراف شیراز در سال تحصیلی 1400-1401 بود که با روش نمونه گیری تصادفی و براساس فرمول کوکران تعداد 228 نفر انتخاب گردیدند. ابزار پژوهش پرسشنامه شکرگزار (1396) مبتنی بر مدل نیازسنجی بوریچ بود که پس از محاسبه روایی و پایایی بین نمونه توزیع و جمع آوری گردید. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم افزار spss23 انجام شد. نتایج پژوهش نشان داد که هیچ کدام از 23 مولفه آموزشی به آموزش بیشتر نیاز ندارند اما در بعد دانش مولفه‌های سود مالی و اقتصادی، بازاریابی، حقوق و مالکیت معنوی و دانش تجربی تولید به ترتیب با اولویت‌های 2.61، 2.53، 2.53 و 2.42؛ در بعد مهارت، مولفه‌های اکتشاف عملی فرصت‌های کارآفرینی، تهیه کسب و کار، فعالیت با منابع محدود، بهبود کیفیت تولید، بازاریابی، برنامه‌ریزی و مهارت در به کارگیری فنون انگیزشی به ترتیب با اولویت‌های 2.68، 2.47، 2.40، 2.20، 2.12 ، 2.07 و 2.05 و در بعد نگرش مولفه‌های نگرش‌های کارآفرینانه، تفکر انتقادی و ریسک پذیری، به ترتیب با اولویت‌های 2.65، 2.30 و 2.08 به تقویت و تلفیق درون برنامه‌های درسی هنرآموزان نیازمندند. طبق نتایج بدست آمده هنرآموزان هنرستانی در هر سه بعد دانش، مهارت و نگرش به تقویت مولفه‌های آموزشی عنوان شده نیاز داشتند. نتایج حاصل از این پژوهش سیاستگذاران و برنامه‌ریزان نظام تعلیم و تربیت را یاری می‌رساند تا به منظور اثربخشی هر چه بیشتر مهارت‌های دانش‌آموزان، تقویت مولفه‌های آموزشی شناسایی شده را مدنظر قرار دهند و در نتیجه فرایند توسعه‌ی روستایی را سرعت بخشند.

educational needs assessment of self-employment skills of rural students in creating small businesses based on burich model

today one of the factors that is known as a basic solution in rural development is to carry out a detailed educational needs assessment, which can be the main basis for planning and implementing an employment-creating educational program. therefore, the purpose of this study was to assess the educational needs of rural students' self-employment skills in creating small businesses based on the burich model. the method of the present study was descriptive-survey. the statistical population of the study included all eleventh and twelfth grade students (779 people) of vocational schools located in the villages around shiraz in the academic year 2021-2022 that 228 people of students were selected by random sampling method based on cochran's formula. the research tool was the shokrgozar questionnaire (2017) based on the burich needs assessment model which was distributed and collected among the samples after calculating its validity and reliability. data analysis was performed using spss23 software. the results of the research showed that none of the 23 educational components need more training, but in terms of knowledge, the components of financial and economic profit, marketing, rights and intellectual property, and experimental knowledge of production, respectively, with priorities 2/61, 2/53, 2/53 and 2/42; in the skill dimension, the components of practical exploration of entrepreneurial opportunities, preparing business, working with limited resources, improving production quality, marketing, planning and skill in applying motivational techniques in order with priorities 2/68,2/47,2/40, 2/20,2/12,2/07, 2/05 and in the aspect of attitude, the components of entrepreneurial attitudes, critical thinking and risk-taking need to be strengthened and integrated into the curricula of art students with priorities of 2.65, 2.30 and 2.08, respectively. according to the results, high school students in all three dimensions of knowledge, skills and attitudes needed to strengthen the mentioned educational components. the results of this study help policy makers and planners of the education system to consider strengthening the identified educational components in order to maximize the effectiveness of students' skills and thus accelerate the rural development process.