بررسی نقش عوامل جمعیت‌شناختی، آگاهی و دسترسی در غربالگری سرطان دهانه رحم در زنان مناطق حاشیه‌نشین شهر بندرعباس

هدف بروز سرطان دهانه رحم در ایران روند صعودی دارد. انجام غربالگری در زنانی که از واکسیناسیون hpv بهره‌مند نمی‌شوند، حذف سرطان را تسریع می‌کند. تحقیق حاضر با هدف تعیین نقش عوامل جمعیت‌شناختی، آگاهی و دسترسی به غربالگری سرطان رحم در  زنان حاشیه‌نشین شهر بندرعباس انجام شد. این مطالعه مورد کنترلی در مناطق حاشیه شهر بندرعباس انجام شد. روش ها 200 نفر در گروه آزمایش و 400 نفر در گروه کنترل جای گرفتند. اطلاعات بر‌اساس پرسش‌نامه محقق‌ساخته جمع‌آوری شد. این پرسش‌نامه شامل اطلاعات جمعیت‌شناختی‌، باروری، آگاهی نسبت به بیماری سرطان رحم، آگاهی نسبت به غربالگری سرطان رحم و دسترسی به امکانات انجام غربالگری بود. تجزیه‌و‌تحلیل با رگرسیون تک‌متغیره و چند‌متغیره انجام شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار  stata  نسخه 14/2 مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفتند. p<0/05 از‌نظر آماری معنی‌دار تلقی می‌شود.یافته ها میانگین و انحراف معیار سن در گروه آزمایش 33/892±30/4 و در گروه کنترل 35/149±31/6 بود. میانگین آگاهی و دسترسی در 2 گروه آزمایش و کنترل اختلاف آماری معناداری داشت. افراد متاهل 3 برابر مجرد‌ها شانس انجام رفتار غربالگری داشتند. افراد دارای دیپلم 2 برابر و دانشگاهی 1/4 برابر افراد دارای سواد ابتدایی شانس انجام رفتار غربالگری داشتند. وضعیت اقتصادی متوسط و بالا، هر دو، 6 برابر شانس انجام رفتار غربالگری را افزایش دادند. زنان غیر‌مصرف‌کننده سیگار 1/1 برابر مصرف‌کنندگان شانس انجام رفتار غربالگری داشتند. در مقایسه با زنان با آگاهی ضعیف، زنانی که دارای آگاهی متوسط و بالا بودند به ترتیب 18 برابر و 13 برابر شانس انجام رفتار غربالگری داشتند. گروه دارای دسترسی متوسط و بالا به ترتیب 4 و 8 برابر دیگران شانس انجام رفتار غربالگری داشتند.نتیجه گیری بر‌اساس نتایج، رفع موانع انجام غربالگری سرطان رحم در زنان با وضعیت اقتصادی‌اجتماعی ضعیف و تمرکز بر زنان نخست‌زا یا بدون سابقه زایمان جهت افزایش غربالگری سرطان رحم توصیه می‌‌شود. 

demographic characteristics, knowledge, and accessibility of cervical cancer screening services in women living on the outskirts of bandar abbas city, southern iran

objective the prevalence of cervical cancer in iran is increasing. the cervical cancer screening can accelerate the elimination of cervical cancer in women with no hpv vaccination. the current study aims to investigate demographic characteristics, knowledge and accessibility of cervical cancer screening  services in women from the outskirts of bandar abbas city, southern iran. methods this is a case-control study on 200 women performed cervical cancer screening regularly in the past 3 years (case group) and 400 women with no cervical cancer screening in the past 3 years (control group). information was collected using a researcher-made questionnaire surveying demographic/obstetric information, knowledge of cervical cancer and cervical cancer screening, and access to cervical cancer screening services. analysis was done by using univariate and multivariate regression analyses in stata software, version 14.2. p<0.05 was considered statistically significant.results the mean age of women was 30.33±4.892 years in the case group and 31.35±6.149 years in the control group. there was a significant difference in the means of knowledge and access between the two groups.  married women were 3 times more likely to perform cervical cancer screening than single women. women with a diploma were 2 times and those with a university degree were 1.4 times more likely to perform cervical cancer screening than women with primary education. both moderate and high economic status increased the odds of screening by 6 times. non-smoking women were 1.1 times more likely to perform screening than smokers. compared to women with low knowledge, women with moderate and high knowledge were 18 times and 13 times more likely to perform cervical cancer screening, respectively. in the group with moderate and high access to screening services, women were 4 and 8 times more likely to perform screening, respectively.conclusion it is recommended to remove barriers to cervical cancer screening in women with poor socio-economic status and focus on primiparous women or women without a history of childbirth to increase cervical cancer screening.