شناسایی و اولویت ‌بندی عوامل موثر بر اشتراک ‌گذاری دانش در شرکت‌ های نرم‌افزاری

هدف: هدف پژوهش حاضر شناسایی و اولویت ‌بندی عوامل موثر بر اشتراک دانش در شرکت ‌های نرم‌افزاری است. شناسایی و اولویت‌بندی این عوامل می‌تواند به متخصصان و صاحب‌نظران کمک کند تا با مولفه‌های اصلی اشتراک دانش در سازمان‌های نرم‌افزاری آشنا شده و در نتیجه آن، کار تیمی و یادگیری بهتر اتفاق بیافتد و روحیه تیمی بالاتر سبب بهره‌وری بالاتر خواهد شد. روش: پژوهش حاضر با استفاده از روش‌شناسی چندگانه از نوع کمّی و جهت‌گیری کاربردی انجام شده است. دراین پژوهش، از دو روش دلفی فازی و کداس برای تحلیل داده‌ها استفاده شد. از آنجایی که مهارت‎های پرسشنامه از مرور پیشینه مقالات بین‌المللی و داخلی معتبر حوزه‌های علم اطلاعات و دانش‎شناسی، فناوری‎های اطلاعاتی و ارتباطی و مصاحبه با اساتید علم اطلاعات و دانش‌شناسی و مدیران و کارشناسان ارشد فناوری اطلاعات به دست آمد، هر دو پرسشنامه خبره‌سنجی و اولویت‌سنجی از روایی مطلوبی برخوردار هستند. همچنین به علت انتخاب حجم مناسب نمونه و غربال عوامل موثر بر اشتراک‌گذاری دانش، پرسشنامه اولویت‌سنجی از پایایی برخوردار بود. حجم نمونه در این پژوهش برابر 10 نفر بود که برای روش‌های خبره‌محور دارای ماهیت قضاوتی، عدد مطلوبی است. در پژوهش حاضر، از روش دلفی فازی برای غربال عوامل موثر بر اشتراک‌گذاری دانش در شرکت‌های نرم‌افزاری استفاده شد. در این روش، ابتدا لیست اولیه‌ای از عوامل موثر بر اشتراک‌گذاری دانش بر اساس مرور پیشینه و نظرات خبرگان تهیه گردید. سپس این عوامل به خبرگان ارائه شد و نظرات آن‌ها در مورد اهمیت هر عامل جمع‌آوری شد. در نهایت، عواملی که اهمیت آن‌ها بیش از یک آستانه مشخص بود، برای مرحله بعدی تحلیل انتخاب شدند. در ادامه از روش کداس برای رتبه‌بندی عوامل موثر بر اشتراک‌گذاری دانش در شرکت‌های نرم‌افزاری استفاده شد. در این روش، ابتدا عوامل موثر بر اشتراک‌گذاری دانش که در مرحله قبل انتخاب شده بودند، با استفاده از یک طیف عددی فازی ارزش‌گذاری شدند. سپس این ارزش‌گذاری‌ها با استفاده از روش کداس پردازش شده و عوامل کلیدی موثر بر اشتراک‌گذاری دانش در شرکت‌های نرم‌افزاری شناسایی گردیدند. یافته‌ها: در مرحله اول 60 عامل شناسایی و با روش دلفی فازی غربال شد. در این مرحله 13 عامل کلیدی استخراج و با روش کداس اولویت‌بندی گردید. عوامل نهایی به ترتیب اعتماد، انگیزه، ذهنیت قدرت دانش، صلاحیت حرفه‌ای و فرهنگ سازمانی است. همچنین اعتمادبه‌نفس، امنیت دانش، عوامل سازمانی، نگرانی از نادرستی تصور فرد از دانش خود، پیچیدگی دانش، حضور دانش و شناسایی آن، محدودیت دسترسی به دانش و پشتیبانی سازمانی نیز بر اشتراک دانش در سازمان‌های نرم‌افزاری موثر هستند. نتیجه‌گیری: اشتراک دانش در سازمان‌های نرم‌افزاری به عوامل مختلفی ازجمله اعتماد بین کارکنان، انگیزه کارکنان، ذهنیت قدرت دانش، صلاحیت حرفه‌ای کارکنان و فرهنگ سازمانی بستگی دارد. سازمان‌های نرم‌افزاری می‌توانند با ایجاد فرصت‌های تعامل و همکاری، تشویق به همکاری، ایجاد فضای احترام و همکاری، اعتماد بین کارکنان را افزایش دهند. همچنین، انگیزه کارکنان با نشان‌ دادن ارزش اشتراک دانش و ارائه پاداش برای آن تقویت شده و ایجاد ذهنیت قدرت دانش نیز با آموزش در مورد اهمیت دانش و تشویق به استفاده از آن برای بهبود عملکرد، ترویج یادگیری و رشد افراد توصیه شده است. صلاحیت حرفه‌ای کارکنان نیز با ارائه آموزش و توسعه حرفه‌ای، تشویق به اشتراک گذاشتن دانش و تجربیات، و ایجاد فرصت‌های یادگیری بهبود می‌یابد. در نهایت، توسعه فرهنگ سازمانی نیز با برجسته‌ کردن ارزش اشتراک دانش، تشویق و پاداش برای آن، ایجاد فرصت‌های تعامل و همکاری، و توسعه فناوری‌های مدیریت دانش امکان‌پذیر است. این راهکارها می‌توانند به سازمان‌های نرم‌افزاری کمک کنند تا اشتراک دانش را بهبود بخشند و از مزایای آن بهره‌مند شوند.

identifying and prioritizing factors affecting knowledge sharing in software companies

purpose: the aim of this study is to identify and prioritize the factors that influence knowledge sharing in software companies. identifying and prioritizing these factors can help both experts and practitioners become familiar with the key components of knowledge sharing in software organizations. this familiarity will enhance teamwork and learning, while a stronger team spirit will contribute to increased productivity.method: the present study was conducted using various quantitative methodologies with an applied orientation. in this study, two methods—fuzzy delphi and codas—were employed for data analysis. since the skills for the questionnaire were derived from a review of reputable international and domestic articles in the fields of information science, knowledge management, and information and communication technologies, as well as interviews with professors and senior managers in these areas, both the expert and priority questionnaires demonstrate strong validity. additionally, the priority questionnaire was deemed reliable due to the careful selection of an appropriate sample size and the screening of factors influencing knowledge sharing. the sample size in this study consisted of 10 participants, which is considered adequate for expert-based judgmental methods. in this research, the fuzzy delphi method was employed to identify the factors influencing knowledge sharing in software companies. in this method, an initial list of factors influencing knowledge sharing was created based on a literature review and expert opinions. these factors were subsequently presented to experts, and their opinions on the significance of each factor were gathered. finally, factors that exceeded a certain threshold of importance were selected for the next stage of analysis. subsequently, the codas method was employed to rank the factors influencing knowledge sharing in software companies. in this method, the factors influencing knowledge sharing, which were identified in the previous stage, were evaluated using a fuzzy numerical spectrum. then, these valuations were processed using the codas method, and the key factors influencing knowledge sharing in software companies were identified.findings: in the initial stage, 60 factors were identified and evaluated using the fuzzy delphi method. from this analysis, 13 key factors were extracted and prioritized using the codas method.