برابرسازی ساختاری – معنایی معادل ‌های فارسی برگزیده فرهنگستان سوم در برابر اصطلاحات انگلیسی: بررسی پیشوندها

در پژوهش پیشِ‌رو، پیشوندهای فارسی برگزیده‌ فرهنگستان زبان و ادب فارسی (فرهنگستان سوم) دربرابر پیشوندهای انگلیسی بررسی شده است. این پژوهش با رویکردی ساخت‌بنیاد و در چارچوب نظریه‌ ساخت‌واژه‌ ساختی انجام‌گرفته و به روش توصیفی-‌تحلیلی الگوهای واژه‌سازی برپایه‌ طرح‌واره‌های ساختی-‌معنایی تبیین شده است. داده‌های پژوهش برگرفته از 17 دفتر فرهنگستان سوم به‌صورت تمام‌شماری (51200 واژه) بوده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که حدود 4319 واژه‌ مصوب با روش پیشوندافزایی ساخته ‌شده‌اند. فرهنگستان سوم با افزودن تعداد 16 پیشوند و 51 پیشوندواره، تعداد 67 پیشوند و پیشوندواره‌ فعّال و نیمه‌فعّال را در ساخت ‌واژه‌های مصوب به کار گرفته ‌است که این شمار برای ساخت واژه‌های علمی بسنده نیست. چندگانگی مشتقات پیشوندی فارسی دربرابر پیشوندهای انگلیسی، ناهمگونی معنایی‌–‌ساختاری پیشوندهای فارسی دربرابر پیشوندهای انگلیسی و مغایرت بعضی از آن‌ها با اصول و ضوابط واژه‌گزینی از دیگر یافته‌های پژوهش است که می‌توان به آن اشاره کرد.

structural-semantic adaptation of selected persian equivalents of the third academy against english terms: a study of prefixes

in the present research, persian prefixes selected by the academy of persian language and literature (third academy) have been analyzed against english prefixes. this research has been done with a construction-based approach and within the framework of the theory of constructional morphology, and word formation patterns have been explained based on structural–semantic schemas using a descriptive–analytical method. the data of the research was taken from the seventeen books of third academy in the form of full enumeration (51200 words). the findings of the research indicate that about 4319 approved words were created by the prefix addition method. by adding 16 prefixes and 51 prefixoid, the third academy has used 67 active and semi-active prefixes and prefixes in the construction of words approved by the third academy, which is not enough to make scientific words. the multiplicity of farsi prefix derivatives compared to english prefixes, the semantic–structural heterogeneity of persian prefixes compared to english, as well as the contradiction of some of them with the principles and rules of word selection are other findings of the research that can be mentioned.