بررسی اصول گرایس در قرآن: گفتگوی موسی (ع) و فرعون

قرآن به‌عنوان کتاب مقدس اسلامی، شامل انواع گفتگوهای افراد در موقعیت های متفاوت است. بنابراین می تواند همانند متون گفتگو محور، به لحاظ زبان شناسی موردبررسی قرار گیرد. در این ‌راستا پژوهش پیش رو به بررسی گفتگوهای موسی(ع) و فرعون در قرآن می پردازد. ازآنجاکه مدل نظری گرایس که به‌عنوان مدلی مناسب برای بررسی گفتگوها و تعاملات افراد به‌شمار می رود، چارچوب نظری پژوهش حاضر است. این مدل مشهور به «اصل همیاری گرایس» است که شامل چهار اصل کمیت، کیفیت، ربط و شیوه برای داشتن ارتباط ایده آل است هرچند به خاطر برخی از دلایل، این اصول مورد خلل قرار می گیرند. پژوهش پیش‌رو در پی پاسخ به دو سوال اساسی است: آیا اصول گرایس در گفتگوی موسی(ع) و فرعون در قرآن قابل‌مشاهده است؟ کاربرد و عدم کاربرد اصول گرایس در گفتگوی موسی(ع) و فرعون چگونه است؟ به‌این‌منظور تمامی آیه های گفتگویی موسی(ع) و فرعون در قرآن، داده های پژوهش حاضر هستند که پس‌از بازسازی داستان، بر اساس اصول همکاری تحلیل شده اند و کاربرد و نقش این اصول بیان شده است. ازاین‌رو روش اتخاذی پژوهش حاضر توصیفی-تحلیلی است. نتایج این تحقیق حاکی ‌از آن است که بررسی این گفتگوهای قرآنی نیز (همچون دیگر متن های گفتگویی) نشان از کاربرد و عدم کاربرد این اصول (نقض اصول گرایس) دارند. برخی از آیات شامل کاربرد چند اصل به‌طور همزمان هستند.

investigating the principles of grice in the qur'an: the conversation between moses (pbuh) and pharaoh

the quran, as the islamic holy book, contains various types of conversations between individuals in different situations. therefore, it can be studied linguistically, like dialogue-based texts. in this regard, the present study examines the conversations between moses (pbuh) and pharaoh in the quran. since grice's theoretical model, which is considered a suitable model for examining conversations and interactions between individuals, is the theoretical framework of the present study, this model is known as grice's principle of cooperation, which includes four principles of quantity, quality, relevance, and style for having an ideal relationship, although for some reasons, these principles are violated. the present study seeks to answer two basic questions: are grice's principles visible in the dialogue between moses (as) and pharaoh in the quran? how are grice's principles applied and not applied in the dialogue between moses (as) and pharaoh? to this end, all the dialogue verses between moses (as) and pharaoh in the quran are the data of the present study, which, after reconstructing the story, have been analyzed based on the principles of cooperation, and the application and role of these principles have been stated. therefore, the method adopted in the present study is descriptive-analytical. the results of this study indicate that the examination of these quranic dialogues (like other dialogue texts) also shows the application and non-application of these principles (violation of grice's principles). some verses include the application of several principles simultaneously.