دگردیسی، مجازات، و بدن گروتسک: خوانشی نمادین از «شلغم میوۀ بهشته»

در باورهای عامیانه، بدشکلی بدن (گروتسک) به عنوان بازنمایی انحراف از هنجارهای اجتماعی، همواره در تقابل با مفهوم خیر ظاهر می‌شود. براین اساس هرگونه پندار، گفتار، و کردار پلید به صورت نقصان عضوی تجسد می ‌یابد؛ ولی در ادبیات کلاسیک، بدن گروتسک تنها نمود کهن الگوی شر نیست؛ بلکه لایه‌ های پیچیده ای از مفاهیم نفرین، پوچی، طرد شدگی، و بحران هویت را در بر می ‌گیرد و بستری برای نقد ساختارهای اخلاقی و نظام ‌های سرکوبگر فراهم می ‌آورد. در این مقاله با تحلیل رمان شلغم میوۀ بهشته از علی‌محمد افغانی، تلاش می‌شود به روش توصیفی- تحلیلی و در پرتو نظریه ‌های باختین، و لکان، مفاهیم بدن گروتسک با توجه با نمادهای مرتبط تبیین شود. مقاله نشان می‌دهد که چگونه شکست نظم نمادین ‌-‌زبان و فرهنگ- در بازنمایی تجارب عمیق و غیرقابل‌بیان، به ظهور بدن‌هایی گروتسک و واژگونی مرزهای بین حیات و مرگ، انسان و غیرانسان منجر می‌شود. همچنین، با نقد مفاهیم کارناوال و مرحلۀ آینه‌ای لکان، تعامل پیچیده میان سه مرتبۀ امر نمادین، امر خیالی و امر واقع تحلیل شده و تاثیر آن بر شکل‌گیری هویت و تجربیات تروماتیک فرد و جامعه موردبحث قرار گرفته است. بدن گروتسک در این رمان نمادی از آگاهی غیرمجاز و همچنین شکنندگی و ضعف انسان دربرابر حقیقت است.

metamorphosis, punishment, and the grotesque body: a symbolic reading of ali-mohammad afghani’s shalgham miveh-e beheshte

in folklore, the grotesque body is always attributed to a deviation from social norms, opposing the concept of “good.” in other words, evil thoughts, evil deeds, and evil words manifest themselves as a physical deformity. that said, classical literature moves beyond the evil manifestation of the grotesque body and explores other concepts, such as curse, emptiness, alienation, and identity crisis. informed by bakhtinian and lacanian theories, this study adopts a descriptive-analytic approach to explore ali-mohammad afghani’s shalgham miveh-e beheshte. the present study investigates the process through which a distortion in the symbolic order (culture and language) manifests itself as grotesque bodies, and reverses the borders between life and death, and human and non-human. in addition, echoing bakhtinian carnival and lacanian mirror stage, the study explores the complex correlation between the three lacanian orders and their effects on subjectification and traumatic experiences. this study concludes that the grotesque body symbolises mankind’s fragility and un-authorised consciousness.