بررسی مقبولیت در دو شعر منتخب از «هفتاد سنگ‌قبر» و «لب‌ریخته‌‌ها»ی یدالله رویایی برمبنای نظریۀ متنیت دی‌بوگراند و درسلر

متن و نحوۀ برقراری ارتباط با مخاطب یکی از مسائلی است که از دیرباز تاکنون نظر اندیشمندان را به خود معطوف کرده و سبب شکل‌گیری نظرات گوناگون و گاه متضاد درباب متن، ارتباط و چندوچون سخن گفتن، شده است. مکاتب و نظریه‌های معاصر مثل «نظریۀ مرگ مولف»، «نظریۀ رویکرد به مخاطب»، «نظریۀ ادبی متن‌محور» و غیره ازجملۀ این نظرات هستند که درباب متن و درک و دریافت آن ازسوی مخاطب شکل گرفته‌اند. دی‌بوگراند و درسلر زبان‌شناسانی هستند که با در نظر گرفتن رویکردهای پیشین، برای بررسی یک متن، به مثابه یک رویداد ارتباطی، هفت معیار را معرفی می‌کنند. «مقبولیت» یا «پذیرفتگیِ» یک متن ازسوی مخاطب یکی از این معیارها است. یدالله رویایی شاعری جریان‌ساز در ادبیات معاصر ایران است. وی با سرودن اشعار خود در قالب شعر حجم نظرات موافق و مخالف بسیاری را نسبت به اشعارش برانگیخت. ازهمین‌رو، این پژوهش با رویکرد توصیفی- تحلیلی به بررسی مقبولیت در دو شعر منتخب از مجموعه اشعار «هفتاد سنگ‌قبر» و «لب‌ریخته‌ها»ی رویایی برمبنای نظریۀ دی‌بوگراند و درسلر پرداخته است و نتایج پژوهش حاکی از این است که برمبنای این نظریه شعر منتخب از «هفتاد سنگ‌قبر» نسبت به شعر منتخب از «لب‌ریخته‌ها» از مقبولیت بیشتری نزد مخاطب برخوردار است.

a study of acceptability in yadollah royaei’s “haftād sang-e qabr” and “lab-rikhteh-ha”: a de beaugrande and dresslerian reading of textuality

since ancient times, thinkers and theoreticians have been preoccupied with the text and communication with the addressee. this, in turn, has led to various and, at times, contradictory theories and opinions regarding textuality and communication; for instance, contemporary theories such as “death of the author,” reader-response theory,” “text-centred literary theory,” etc. are among the reader-centred theories. echoing their predecessors, de beaugrande and dressler introduced seven criteria for analysing a text as a communicative event; “acceptability” is one of the seven criteria. as a creative contemporary iranian poet, yadollah royaei uses a style of poetry, “hajm,” which has received mixes views by his supporters and critics. in this regard, informed by de beaugrande and dressler’s theory of textuality, the present study adopts a descriptive-analytic approach to investigate acceptability in yadollah royaei’s “haftād sang-e qabr” and “lab-rikhteh-ha.” the results of this study show that “haftād sang-e qabr” was more well-received than “lab-rikhteh-ha.”