اعتبارسنجی و تحلیل گزاره‌ی «لَا خَیْرَ فِی السَّرَفِ وَ لَا سَرَفَ فِی الْخَیْر‌»

یکی از گزاره‌هایی که در تشخیص اسراف ایفای نقش می‌کند، گزاره مشهور «لَا خَیْرَ فِی السَّرَفِ وَ لَا سَرَفَ فِی الْخَیْر‌» است. بخش نخست آن مورد اتفاق تمام فقهاست، لذا نسبت به آن‌جای بحث وجود ندارد؛ محل گفتگو در این نوشتار، بخش دوم گزاره است. بررسی درستی انتساب گزاره به پیامبر (ص) و اهل بیت (ع)، بازخوانی مفاهیم «اسراف» و «خیر» برای تحلیل گزاره مورد نظر و سنجش میزان هم‌سویی گزاره با آموزه‌های دینی از اهداف نگارش این جستار است. یافته‌های پژوهش، براساس مطالعه کتابخانه‌ای و روش توصیفی تحلیلی، حکایت از آن دارد که سند روشنی برای این متن وجود ندارد و به جهت محتوایی، گزاره‌ای مورد قبول است. مقصود از گزاره این است که: اگر عملی موجب تقرّب الهی و خیر محض شد، به طور قطع، اسراف که به معنای گذر کردن از حدود الهی است در آن عمل وجود نخواهد داشت و هزینه‌کرد زیاد، در جهت حفظ نفس خود یا دیگران از مصادیق توسعه در مفهوم خیر است و در صورت شک در خیر بودن یک عمل احتیاط در ترک فعل خواهد بود.

validation and analysis of the proposition there is no good in extravagance, and there is no extravagance in goodness

one of the propositions involved in identifying extravagance is the famous saying, &there is no good in extravagance, and there is no extravagance in goodness.the first part is unanimously agreed upon by all jurisprudents, leaving no room for debate; so, the discussion in this paper focuses on the second part of the proposition. the objectives of this study include examining the validity of attributing this saying to the prophet (pbuh) and the apostolic imams (as), reinterpreting the concepts of &extravaganceand &goodnessfor analyzing the proposition, and assessing its alignment with religious teachings. the findings , based on library research and a descriptive-analytical method, indicate that there is no clear source for this text in hadith collections, although its content is accepted. the proposition implies that if an action leads to proximity to allah and became pure goodness, there cannot be extravagance—which signifies crossing divine boundaries—within that action. excessive spending to preserve oneself or others is one of the instances of expansion in the concept of goodness&, and in cases of doubt regarding the goodness of an action, caution should lead to refraining from the act.