مرور نظام‌مند ادبیات سبزشویی: چارچوب مفهومی، مقیاس سنجش و مسیرهای پژوهشی آینده

با گسترش ادعاهای زیست‌ محیطی شرکت ­ها و افزایش نگرانی‌ ها درباره صحت و شفافیت این ادعاها، سبزشویی به یکی از چالش‌ های مهم در حاکمیت شرکتی و افشای پایداری تبدیل شده است. این مرور نظام‌ مند با تحلیل 192 مقاله علمی منتشرشده در 58 نشریه معتبر طی سال‌ های 1997 تا 2025، نمایی جامع و یکپارچه از پدیده سبزشویی ارائه می‌دهد. مطالعه حاضر به واکاوی تعاریف، روش‌ های اندازه‌گیری و مصادیق متنوع سبزشویی می‌ پردازد. بررسی دقیق پیشینه پژوهش حاکی از آن است که تا کنون در بین مطالعات صورت گرفته، مرور نظام‌ مندی با این سطح از جامعیت که تمامی ابعاد نظری و عملی سبزشویی را پوشش دهد، انجام نشده است. علاوه ‌بر ‌این، در این مطالعه با مرور نظام‌‌ مند انگیزه‌ ها و پیامدهای سبز‌شویی و همچنین تبیین نقش متغیر‌های میانجی و تعدیلگر، چارچوبی منسجم در دو سطح شرکت و محیط برون‌ سازمانی توسعه یافته است. در نهایت، این پژوهش با ترسیم سه مسیر اصلی برای مطالعات آتی، توصیه­ های ارزشمندی را جهت غنی‌ سازی ادبیات دانشگاهی، ارتقاء سیاست‌ گذاری‌ های دولتی و بهبود رویه‌ های شرکتی ارائه می‌ نماید.

a systematic review of the greenwashing literature: conceptual framework , measurement scale, and future research directions

with the proliferation of companies' environmental claims and increasing concerns about the accuracy and transparency of these claims, greenwashing has become one of the major challenges in corporate governance and sustainability disclosure. this systematic review provides a comprehensive and integrated view of the greenwashing phenomenon by analyzing 192 scientific articles published in 58 reputable journals between 1997 and 2025. the present study examines the definitions, measurement methods, and various examples of greenwashing. a careful review of the research background indicates that, among the studies conducted so far, no systematic review with this level of comprehensiveness that covers all theoretical and practical aspects of greenwashing has been conducted. in addition, this study systematically reviews the motivations and consequences of greenwashing, as well as explains the role of mediating and moderating variables, developing a coherent framework at both the firm and external levels. finally, this study outlines three main directions for future studies, providing valuable recommendations to enrich the academic literature, promote government policymaking, and improve corporate practices.