بررسی تاثیر برخی باورهای هنجاری و رفتاری در عدم انتخاب رشته حسابداری : مطالعه موردی دانش‌آموزان تهران، شیراز و جهرم

در کشورهای درحال توسعه‌ای مانند ایران، گسترش و توسعه حسابداری، بخشی از زیرساخت‌های لازم برای رسیدن به اهداف توسعه اقتصادی را تشکیل می‌دهد، حال آنکه نظام آموزشی حسابداری در ایران از نارسایی‌های بنیادی برخوردار است. هدف این پژوهش تبیین باورهای هنجاری و رفتاری دانش‌آموزان در مورد حرفه‌ی حسابداری با استفاده از نظریه عمل منطقی است. پژوهش حاضر از لحاظ رویکرد کمی است و از روش رگرسیون خطی چندگانه استفاده می‌شود. برای گردآوری اطلا عات، پرسشنامه‌ کارلسون و نئولا (2022) به صورت الکترونیکی از طریق رایانامه برای دانش‌آموزان پایه نهم، دهم، یازدهم و دوازدهم (تجربی، ریاضی، علوم‌انسانی و کار و دانش) تهران، شیراز و جهرم در سال 1401 ارسال شد و در نهایت با روش نمونه‌گیری در دسترس از 600 پرسش‌نامه ارسال شده450 پرسش‌نامه قابل استفاده تحلیل شد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها الگوی رگرسیون چند متغیره با استفاده از نرم‌افزار اس پی اس اس شماره 22 استفاده شد. نتایج الگوی نظریه عمل منطقی ساده شده را تایید می‌کند و نشان می‌دهد که هم باورهای رفتاری (عدم علاقه شخصی به حسابداری، فرصت‌های شغلی بیشتر در مشاغل دیگر، عدم توانایی عددی، پراسترس بودن حرفه‌ی حسابداری و حقوق بالاتر در مشاغل دیگر) و هم باورهای هنجاری (تاثیر معلمان و همتایان)، از طریق نگرش‍های شخصی و هنجارهای ذهنی، بر تصمیم دانش‌آموزان برای اجتناب از حرفه حسابداری تاثیر دارد. با توجه به یافته‌های پژوهش پیشنهاد می‌شود، در راستای تغییر باورهای رفتاری و هنجاری، در آموزش حسابداری از حسابداران حرفه‌ای استفاده گردد، تا با استفاده از فنون آموزشی عملی و جذاب به دانش‌آموزان انگیزه یادگیری بیشتر در این حرفه را دهند و جایگاه واقعی رشته را نمایان سازند. علاوه بر این، کارآموزی و سمینارهای اجباری در برنامه درسی مدرسه گنجانده شود و این موارد از طریق رسانه‌های اجتماعی نیز آموزش داده شود.

investigating the impact of some normative and behavioral beliefs on not choosing the accounting field: a case study of tehran, shiraz and jahrom students

in developing countries such as iran, the expansion and development of accounting, mainly forms part of the necessary infrastructure to achieve the economic development goals, while the accounting education system in iran has fundamental inadequacies and students have little desire to choose the field of accounting. the purpose of this research is to explain the normative and behavioral beliefs of students about the accounting profession by using the theory of rational action. the current research is quantitative in terms of approach and multiple linear regression method is used. to collect information, the questionnaire of carlson and neola (2022) was sent electronically via e-mail to ninth, tenth, eleventh and twelfth grade students (experimental, mathematics, humanities, work and knowledge) in tehran, shiraz and jahrom in 1401 and in finally, out of the 600 sent questionnaires, 450 usable questionnaires were analyzed using the available sampling method. furthermore, a multiple linear regression model was used for data analysis using spss no. 22 software. the results reaffirmed the simplified tra model and revealed that both behavioral (no personal interest in accounting, a boring profession, more job opportunities in other careers, lack of numerical ability, the load of stressful duties in accounting profession and higher salaries in other occupations) and normative beliefs (the influence of teachers and peers), through personal attitudes and subjective norms, influenced students’ decision to avoid the accounting profession. according to the findings of current research, it is suggested that in order to change the behavioral and normative beliefs, professional accountants should be used in accounting education to motivate students to develop their learning and knowledge in the profession by using practical and attractive teaching techniques and show the true position of the accounting. furthermore, mandatory internships and seminars should be included in the course curriculum and taught through social media.