اولویت‌بندی آلودگی آب های زیرزمینی(چاه‌ها) با استفاده از الگوریتم های بوردا و چانه زنی در آبخوان خرم آباد

مقدمه: اولویت‌بندی مناطق برای شناسایی پتانسیل بهره‌برداری از منابع آب با پتانسیل آلودگی یک پروسه‌ی تصمیم‌گیری پیچیده است که باید با مطالعه‌ شرایط مختلف منطقه صورت گیرد. لذا به‌منظور مدیریت منابع آب، بایستی یک روش تصمیم گیری بهینه برای توسعه و استعدادیابی مناطق مستعد آلودگی در آینده انتخاب گردد. در مطالعه حاضر، اولویت بندی بر اساس پتانسیل آلودگی در منابع آب زیرزمینی آبخوان خرم آباد مدنظر قرار گرفت. مواد و روش‌ها: در این مطالعه نقشه کاربری اراضی با استفاده از تصاویر سنجنده  oliلندست 8 تهیه شد. همچنین در مراحل مختلف تهیه نقشه کاربری اراضی حوضه خرم ‌آباد و بررسی صحت نقشه‌ های پیش‌بینی‌شده، از نرم ‌افزارهای arcgis 10.3 وenvi 5.3  بهره گرفته‌شده است. پارامترهای مختلف در چاه‌های خرم‌آباد جمع‌آوری و محاسبه شدند و بر اساس اهمیت در ایجاد پتانسیل آلودگی وارد الگوریتم ‌های بوردا و چانه‌زنی شدند. سپس ازنظر پارامترهای بررسی‌شده امتیازبندی شدند.نتایج: با استفاده از دو الگوریتم بوردا و چانه‌زنی در تئوری بازی، موثرترین پارامترها در چاه‌ها و نیز بحرانی‌ترین منابع ازنظر پتانسیل آلودگی مشخص شدند. با اجرای روش امتیازدهی بوردا پارامترهای کربنات با امتیاز 179/5، فسفات با امتیاز 135/5 و نسبت جذب سدیم با امتیاز 130/5 موثرترین پارامترها بودند. با اجرای الگوریتم چانه‌زنی پارامترهای کربنات، کلر و سولفات موثرترین پارامترها بودند.نتیجه‌گیری: درنهایت، اولویت‌ بندی منابع آب با هر دو روش ارائه شد که در روش بوردا برای چاه سراب یاس، علی‌ آباد و بلیلوند در اولویت نخست قرار داشته است. تئوری بازی به‌عنوان راه‌حلی چندبعدی در زمینه‌های مختلف تصمیم‌گیری استفاده‌شده است و در نهایت، رویکردی مدیریتی و جامع را ارائه می‌دهد.

prioritization of groundwater (wells) contamination using borda and bargaining algorithms in khorramabad aquifer

background: a complex decision-making process that has to be done by examining several regional circumstances, giving priority to places for determining the possibility of using water resources with pollution potential. therefore, managing water resources calls for the choice of the best decision-making technique for the growth and possible evaluation of areas vulnerable to future pollution. the current study looked at priority depending on pollution potential in the khorramabad aquifer’s groundwater resources.materials and methods: landsat 8 oli sensor imagery was used to create a land use map for this study.  moreover, arcgis 10.3 and envi 5.3 tools were used at several phases of creating the khorramabad basin landuse map and validating the accuracy of the forecasted maps.  various khorramabad well parameters were gathered and computed; depending on their relevance in generating pollution potential, they were input into the borda and bargaining algorithms. they were then scored according to the parameters investigated.results: the two algorithms, borda and bargaining, used inside game theory helped to find the most efficient parameters in the wells as well as the most important pollution possible sources. the most efficient parameters were those of carbonate with a score of 179.5, phosphate with a score of 135.5, and sodium adsorption ratio (sar) with a score of 130.5, all of which were derived from the borda scoring approach. the most successful parameters were carbonate, chloride, and sulfate by means of the bargaining algorithm.conclusion: finally, the prioritization of water resources was presented using both methods; in the borda approach, the sarab yas, aliabad, and balilvand wells had top priority. game theory has been applied as a multi-dimensional solution in numerous decision-making sectors and eventually delivers a complete and managerial approach.