واکاوی استعراض در اندیشه و عمل ازارقه

تاریخ اسلام در همان قرن اوّل، با طرح مباحث فکری و کلامی مواجه شد. حاصل این امر، ظهور فرقه‌هایی مانند ازارقه است. ازارقه، به‌عنوان یکی از گروه‌های خوارج، به دلیل فراوانی پیروان، گستره فعالیت‌ها و تفاوت اندیشه‌ها، از اهمیت ویژه‌ای برخوردارند. این پژوهش، درصدد است از طریق گردآوری مطالب از نوع کتابخانه‌ای و با روش وصفی تحلیلی و با تکیه بر منابع دست‌اوّل، به این پرسش پاسخ دهد که: بنیادهای استعراض (به مفهوم کشتن افراد بدون بررسی کافی) در اندیشه ازارقه، بر چه استدلال‌هایی استوار بود و در عرصه عمل چگونه تجلی یافت؟ با بررسی‌های صورت‌گرفته در این پژوهش، مشخص گردید با تدوین و تبلیغ احکام استعراض از سوی نافع‌بن‌ازرق (م.65ق)، از فقیهان و بزرگان خوارج، عده‌ای از پیروان او با افراطی خواندن این احکام، راه خود را جدا کردند؛ ولی ازارقه بر پایه این حکم، دست به کشتارهای وسیع و غارت‌های متمادی شهرهای مختلف زدند و همین امر، موجب مقابله مهلب‌بن‌ابی‌صفره، فرمانده منتخب امویان با آنها شد.

the study of este'raz in view of azareqah

the history of islam faced with the intellectual and theological debates in the first century and its result was the emergence of the sects such as azareqah. azareqah, one of the khawarij groups, is of particular importance due to its large number of followers, the scope of their activities, and their difference of thoughts. taking advantage of the materials collected from the library research as well as the primary sources, this research seeks to answer the question on what was the foundation of este'raz, killing people without sufficient investigation, in azareqe's view and how it was practically manifested. the studies revealed that when nafe' ibn azraq (65 a. h), one of the jurists and elders of the khawarij, compiled and propagated the decrees of killing people, some of his followers considered these rules to be extreme and  separated their path from him. accordingly, khawarij carried out widespread massacres and numerous lootings in various cities, and this events led to their confrontation with mohallab ibn abi safra, the elected commander of umayyads.