قوم جانورشناسی، ابزاری کاربردی برای حفاظت از تنوع‌زیستی در جنگل‌های هیرکانی

رابطه تاریخی انسان و طبیعت از طریق دانش بومی اکولوژیک قابل معرفی و بررسی است که این دانش در سیاستگذاری حفاظت کاربرد داشته و باید در حفاظت دولتی و رسمی در نظر گرفته شود. این مطالعه با هدف بررسی رابطه مردم محلی منطقه هیرکانی با گونه‌های پلنگ ایرانی، خرس قهوه‌ای و گرگ در سه منطقه تحت حفاظت محیط‌زیست در استان‌های گیلان و مازندران با رویکرد قوم‌نگاری انجام شد. طی مصاحبه با بیش از 40 فرد مطلع محلی و برگزاری جلسات گروهی، سوالاتی شامل شناخت عمومی از گونه‌ها، باورها و داستان‌ها، استفاده از اجزاء بدن و روش‌های شکار و دورکردن از دارایی‌ها پرسش شد. نتایج حاکی از تجربه و دانش بالای مردم محلی نسبت به طبیعت و حیات‌وحش پیرامون خود است. به دلیل حمله پلنگ و گرگ به دام و عدم جبران خسارت، دید منفی نسبت به این گونه‌ها به‌ویژه گرگ وجود دارد. استفاده از اجزاء بدن خرس به‌ویژه چربی در بین هر سه اجتماع جنگل‌نشین مورد بررسی شنیده شد و جنگل‌نشینان تالش داستان‌ها و اسطوره‌ای مختلفی را به‌طور مشخص در مورد گونه گرگ و خرس نقل قول کردند. توجه به پیشینه باوری مثبت و منفی نسبت به این گونه‌ها در برنامه‌ریزی‌های آموزشی می‌تواند به حفاظت موثر در این مناطق بینجامد.

ethnozoology as an applied approach for biodiversity conservation in hyrcanian forests

the historical relationship between humans and nature can be introduced and investigated with indigenous ecological knowledge used in conservation policy-making and should be considered in governmental and formal conservation. this study aimed to investigate the relationship of the local people with persian leopard, brown bear, and grey wolf in three protected areas of hyrcanian forests in mazandaran and gilan provinces with an ethnographic approach. during interviews with more than 40 local people and holding group meetings, several questions were asked, including general knowledge of the species, beliefs and stories, use of body parts, and how to keep away carnivores from properties and hunting methods. the results indicated that the locals had high experience and knowledge about the nature and wildlife around them. due to leopard and wolf attacks on livestock and lack of compensation, there is a negative view of these species, especially wolves. the use of bear bodies, especially fat, was heard among all three tribes. talysh people quoted different stories and myths specifically about the wolf and bear. in educational planning, paying attention to the history of positive and negative beliefs about these species can lead to effective protection in these areas