مقایسه اثربخشی درمان ذهن‌آگاهی و پارادوکس درمانی بر حساسیت اضطرابی و سندرم شناختی- توجهی در بیماران عروق کرونری

زمینه و هدف: ابتلا به بیماری‏های قلبی با سطح بالایی از اضطراب، افسردگی و استرس همراه بوده و باعث نقایص شناختی می‏شود. لذا استفاده از روش‏ های مناسب روان درمانی برای این بیماران، بسیار حائز اهمیت می‏باشد. این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی درمان ذهن ‏آگاهی و پارادوکس درمانی بر حساسیت اضطرابی و سندرم شناختی- توجهی در بیماران عروق کرونری انجام شد.روش کار: این مطالعه از نوع نیمه تجربی با طرح پیش ‏آزمون- پس‏ آزمون و دوره پیگیری دوماهه با گروه‏ کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی مبتلایان به بیماری عروق کرونری مراجعه‏ کننده به بیمارستان شهید نورانی شهر تالش در شش ماهه اول سال 1402 بود که تعداد 60 نفر از آنها با نمونه‏ گیری در دسترس انتخاب و به‏ شیوه تصادفی در سه گروه مساوی 20 نفری گمارش شدند. گردآوری داده ‏ها با فرم اطلاعات دموگرافیک و پرسشنامه‏ های حساسیت اضطرابی (ریس و همکاران، 1986) و سندرم شناختی- توجهی (ولز، 2009) انجام شد. درمان ذهن‏ آگاهی طی 8 جلسه و درمان پارادوکسی طی 6 جلسه برای گروه ‏های آزمایش اعمال شد. داده ‏ها با استفاده از آنالیز کوواریانس چندمتغیری با نرم‏ افزار آماری spss-26 تحلیل شد. یافته‏ ها: نمرات کل حساسیت اضطرابی (37/28=f، 0/51=η²) و سندرم شناختی/ توجهی (42/18=f، 0/74=η²) در گروه‏ های آزمایش، در مقایسه با گروه کنترل به ‏طور معنی‏ داری بهبود یافت و این تاثیر در مرحله پیگیری پایدار بود (0/05> p). همچنین، آزمون تعقیبی بن‏فرونی نشان داد درمان ذهن ‏آگاهی نسبت به پارادوکس درمانی در کاهش حساسیت اضطرابی، سودمندی بیشتری داشته است (0/05> p)، اما تاثیر دو رویکرد درمانی بر کاهش سندرم شناختی- توجهی یکسان بود (0/05

comparing the effectiveness of mindfulness therapy and paradox therapy on anxiety sensitivity and cognitive-attention syndrome in patients with cardiovascular disorders

background: heart disease is associated with high levels of anxiety, depression, and stress, and causes cognitive deficits. therefore, using appropriate psychotherapy methods for these patients is very important. this research was conducted to compare the effectiveness of mindfulness therapy and paradox therapy on anxiety sensitivity and cognitive-attentional syndrome in patients with cardiovascular disorders.methods: this quasi-experimental study employed a pre-test-post-test design with a control group and a two-month follow-up period. the study population consisted of all patients with coronary heart disease who were referred to shahid noorani hospital in talesh city in 2023. a total of 60 people were selected through convenience sampling and randomly assigned to three equal groups of 20 people each. data were collected using a demographic information sheet, anxiety sensitivity index (reiss et al., 1985), and cognitive-attentional syndrome (wells, 2009). each of the experimental groups received mindfulness therapy in 8 sessions or paradox therapy in 6 sessions. data were analyzed using multivariate analysis of covariance (mancova) using spss v26 software.results: the total scores of anxiety sensitivity (f=37.28, η²=0.51), cognitive/attentional syndrome (f=42.18, η²=0.74) were significantly greater in the experimental groups compared to the control group, and this effect was stable in the follow-up phase (p<0.05). furthermore, bonferroni's post hoc test showed that mindfulness therapy had a greater effect on reducing anxiety sensitivity than paradox therapy (p<0.05). however, both treatment approaches were effective in reducing cognitive-attentional syndrome was the same (p>0.05).conclusion: both treatment approaches had a positive effect on reducing anxiety sensitivity and cognitive-attentional syndrome in patients with cardiovascular disorders. therefore, it is suggested to use more exercises derived from these approaches in planning rehabilitation and therapeutic interventions to enhance the psychological-behavioral performance of these patients.